---
title: "బ్లాక్‌చైన్ వారధులు"
metaTitle: "బ్లాక్‌చైన్ వారధుల పరిచయం"
description: "వివిధ బ్లాక్‌చైన్‌ల మధ్య వినియోగదారులు తమ నిధులను తరలించడానికి వారధులు అనుమతిస్తాయి"
lang: te
---

_Web3 అనేది లేయర్ 1 (l1) బ్లాక్‌చైన్‌లు మరియు లేయర్ 2 (l2) స్కేలింగ్ పరిష్కారాల పర్యావరణ వ్యవస్థగా పరిణామం చెందింది, ప్రతి ఒక్కటి ప్రత్యేక సామర్థ్యాలు మరియు ట్రేడ్-ఆఫ్‌లతో రూపొందించబడింది. బ్లాక్‌చైన్ ప్రోటోకాల్‌ల సంఖ్య పెరిగేకొద్దీ, చైన్‌ల మధ్య ఆస్తులను తరలించాలనే డిమాండ్ కూడా పెరుగుతుంది. ఈ డిమాండ్‌ను తీర్చడానికి, మనకు వారధులు అవసరం._

<Divider />

## వారధులు అంటే ఏమిటి? {#what-are-bridges}

భౌతిక ప్రపంచంలో మనకు తెలిసిన వారధుల లాగానే బ్లాక్‌చైన్ వారధులు కూడా పనిచేస్తాయి. భౌతిక వారధి రెండు భౌతిక ప్రదేశాలను ఎలా కలుపుతుందో, బ్లాక్‌చైన్ వారధి రెండు బ్లాక్‌చైన్ పర్యావరణ వ్యవస్థలను కలుపుతుంది. **సమాచారం మరియు ఆస్తుల బదిలీ ద్వారా బ్లాక్‌చైన్‌ల మధ్య కమ్యూనికేషన్‌ను వారధులు సులభతరం చేస్తాయి**.

ఒక ఉదాహరణను పరిశీలిద్దాం:

మీరు USA నుండి వచ్చారు మరియు యూరప్ పర్యటనకు ప్లాన్ చేస్తున్నారు. మీ వద్ద USD ఉంది, కానీ ఖర్చు చేయడానికి మీకు EUR అవసరం. మీ USDని EURకి మార్చుకోవడానికి మీరు చిన్న రుసుముతో కరెన్సీ మార్పిడిని ఉపయోగించవచ్చు.

కానీ, వేరొక [బ్లాక్‌చైన్](/glossary/#blockchain)ను ఉపయోగించడానికి మీరు ఇలాంటి మార్పిడి చేయాలనుకుంటే మీరు ఏమి చేస్తారు? మీరు [ఎథీరియం](/) మెయిన్‌నెట్‌లోని [ETH](/glossary/#ether)ని [Arbitrum](https://arbitrum.io/)లోని ETH కోసం మార్పిడి చేయాలనుకుంటున్నారని అనుకుందాం. EUR కోసం మనం చేసిన కరెన్సీ మార్పిడి లాగానే, మన ETHని ఎథీరియం నుండి Arbitrumకి తరలించడానికి మనకు ఒక యంత్రాంగం అవసరం. వారధులు అటువంటి లావాదేవీని సాధ్యం చేస్తాయి. ఈ సందర్భంలో, మెయిన్‌నెట్ నుండి Arbitrumకి ETHని బదిలీ చేయగల [స్థానిక వారధిని Arbitrum కలిగి ఉంది](https://portal.arbitrum.io/bridge).

## మనకు వారధులు ఎందుకు అవసరం? {#why-do-we-need-bridges}

అన్ని బ్లాక్‌చైన్‌లకు వాటి పరిమితులు ఉంటాయి. ఎథీరియం స్కేల్ కావడానికి మరియు డిమాండ్‌కు అనుగుణంగా ఉండటానికి, దానికి [రోల్అప్‌లు](/glossary/#rollups) అవసరం. ప్రత్యామ్నాయంగా, Solana మరియు Avalanche వంటి L1లు వికేంద్రీకరణను త్యాగం చేసి అధిక లావాదేవీల సామర్థ్యంను ప్రారంభించడానికి భిన్నంగా రూపొందించబడ్డాయి.

అయినప్పటికీ, అన్ని బ్లాక్‌చైన్‌లు వివిక్త వాతావరణాలలో అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి మరియు విభిన్న నియమాలు మరియు [ఏకాభిప్రాయం](/glossary/#consensus) యంత్రాంగాలను కలిగి ఉంటాయి. అంటే అవి స్థానికంగా కమ్యూనికేట్ చేయలేవు మరియు బ్లాక్‌చైన్‌ల మధ్య టోకెన్‌లు స్వేచ్ఛగా కదలలేవు.

బ్లాక్‌చైన్‌లను కనెక్ట్ చేయడానికి వారధులు ఉన్నాయి, వాటి మధ్య సమాచారం మరియు టోకెన్‌ల బదిలీని అనుమతిస్తాయి.

**వారధులు వీటిని ప్రారంభిస్తాయి**:

- ఆస్తులు మరియు సమాచారం యొక్క క్రాస్-చైన్ బదిలీ.
- వివిధ బ్లాక్‌చైన్‌ల బలాలను యాక్సెస్ చేయడానికి [వికేంద్రీకృత అప్లికేషన్‌లు (dapps)](/glossary/#dapp) – తద్వారా వాటి సామర్థ్యాలను మెరుగుపరుస్తాయి (ప్రోటోకాల్‌లు ఇప్పుడు ఆవిష్కరణ కోసం మరింత డిజైన్ స్థలాన్ని కలిగి ఉన్నందున).
- వినియోగదారులు కొత్త ప్లాట్‌ఫారమ్‌లను యాక్సెస్ చేయడానికి మరియు విభిన్న చైన్‌ల ప్రయోజనాలను పొందడానికి.
- వినియోగదారుల కోసం కొత్త ప్లాట్‌ఫారమ్‌లను నిర్మించడానికి మరియు సహకరించడానికి వివిధ బ్లాక్‌చైన్ పర్యావరణ వ్యవస్థల నుండి డెవలపర్‌లు.

[లేయర్ 2 (l2)కి టోకెన్‌లను ఎలా వారధి చేయాలి](/guides/how-to-use-a-bridge/)

<Divider />

## వారధి వినియోగ సందర్భాలు {#bridge-use-cases}

మీరు వారధిని ఉపయోగించగల కొన్ని దృశ్యాలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి:

### తక్కువ లావాదేవీల రుసుము {#transaction-fees}

మీ వద్ద ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లో ETH ఉందని అనుకుందాం, కానీ విభిన్న dappలను అన్వేషించడానికి చౌకైన లావాదేవీల రుసుము కావాలి. మెయిన్‌నెట్ నుండి ఎథీరియం L2 రోలప్‌కి మీ ETHని వారధి చేయడం ద్వారా, మీరు తక్కువ లావాదేవీల రుసుమును ఆస్వాదించవచ్చు.

### ఇతర బ్లాక్‌చైన్‌లలో Dappలు {#dapps-other-chains}

మీరు USDTని సరఫరా చేయడానికి ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లో Aaveని ఉపయోగిస్తుంటే, పాలిగాన్‌లో Aaveని ఉపయోగించి USDTని సరఫరా చేయడానికి మీరు పొందే వడ్డీ రేటు ఎక్కువగా ఉండవచ్చు.

### బ్లాక్‌చైన్ పర్యావరణ వ్యవస్థలను అన్వేషించండి {#explore-ecosystems}

మీ వద్ద ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లో ETH ఉంటే మరియు వాటి స్థానిక dappలను ప్రయత్నించడానికి మీరు ప్రత్యామ్నాయ L1ని అన్వేషించాలనుకుంటే. ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్ నుండి ప్రత్యామ్నాయ L1కి మీ ETHని బదిలీ చేయడానికి మీరు వారధిని ఉపయోగించవచ్చు.

### స్థానిక క్రిప్టో ఆస్తులను స్వంతం చేసుకోండి {#own-native}

మీరు స్థానిక బిట్‌కాయిన్ (BTC)ని స్వంతం చేసుకోవాలనుకుంటున్నారని అనుకుందాం, కానీ మీ వద్ద ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లో మాత్రమే నిధులు ఉన్నాయి. ఎథీరియంలో BTCకి ఎక్స్‌పోజర్ పొందడానికి, మీరు ర్యాప్డ్ బిట్‌కాయిన్ (WBTC)ని కొనుగోలు చేయవచ్చు. అయితే, WBTC అనేది ఎథీరియం నెట్‌వర్క్‌కు చెందిన స్థానిక [ERC-20](/glossary/#erc-20) టోకెన్, అంటే ఇది బిట్‌కాయిన్ యొక్క ఎథీరియం వెర్షన్ మరియు బిట్‌కాయిన్ బ్లాక్‌చైన్‌లోని అసలు ఆస్తి కాదు. స్థానిక BTCని స్వంతం చేసుకోవడానికి, మీరు వారధిని ఉపయోగించి ఎథీరియం నుండి బిట్‌కాయిన్‌కి మీ ఆస్తులను వారధి చేయాలి. ఇది మీ WBTCని వారధి చేస్తుంది మరియు దానిని స్థానిక BTCగా మారుస్తుంది. ప్రత్యామ్నాయంగా, మీరు BTCని కలిగి ఉండవచ్చు మరియు దానిని ఎథీరియం [వికేంద్రీకృత ఫైనాన్స్ (DeFi)](/glossary/#defi) ప్రోటోకాల్‌లలో ఉపయోగించాలనుకోవచ్చు. దీనికి మరొక మార్గంలో వారధి చేయడం అవసరం, BTC నుండి WBTCకి, ఆపై దానిని ఎథీరియంలో ఆస్తిగా ఉపయోగించవచ్చు.

<Alert variant="update">
<AlertEmoji text=":bulb:"/>
<AlertContent>
<AlertDescription>
  మీరు [కేంద్రీకృత ఎక్స్ఛేంజ్](/get-eth)ని ఉపయోగించి పైన పేర్కొన్నవన్నీ కూడా చేయవచ్చు. అయితే, మీ నిధులు ఇప్పటికే ఎక్స్ఛేంజ్‌లో ఉంటే తప్ప, ఇది బహుళ దశలను కలిగి ఉంటుంది మరియు మీరు వారధిని ఉపయోగించడం మంచిది.
</AlertDescription>
</AlertContent>
</Alert>

<Divider />

## వారధుల రకాలు {#types-of-bridge}

వారధులు అనేక రకాల డిజైన్‌లు మరియు చిక్కులను కలిగి ఉంటాయి. సాధారణంగా, వారధులు రెండు వర్గాలుగా వస్తాయి: విశ్వసనీయ మరియు విశ్వాస రహిత వారధులు.

| విశ్వసనీయ వారధులు (Trusted Bridges)                                                                                                                                         | విశ్వాస రహిత వారధులు (Trustless Bridges)                                                                                      |
| ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------------------------------------------ |
| విశ్వసనీయ వారధులు వాటి కార్యకలాపాల కోసం కేంద్ర సంస్థ లేదా వ్యవస్థపై ఆధారపడి ఉంటాయి.                                                                            | విశ్వాస రహిత వారధులు స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌లు మరియు అల్గారిథమ్‌లను ఉపయోగించి పనిచేస్తాయి.                                        |
| అవి నిధుల సంరక్షణ మరియు వారధి భద్రతకు సంబంధించి విశ్వాస ఉపకల్పనలను కలిగి ఉంటాయి. వినియోగదారులు ఎక్కువగా వారధి ఆపరేటర్ కీర్తిపై ఆధారపడతారు. | అవి విశ్వాస రహితమైనవి, అంటే, వారధి యొక్క భద్రత అంతర్లీన బ్లాక్‌చైన్ భద్రతతో సమానంగా ఉంటుంది. |
| వినియోగదారులు తమ క్రిప్టో ఆస్తుల నియంత్రణను వదులుకోవాలి.                                                                                                   | [స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌ల](/glossary/#smart-contract) ద్వారా, విశ్వాస రహిత వారధులు వినియోగదారులు తమ నిధులపై నియంత్రణలో ఉండటానికి వీలు కల్పిస్తాయి.           |

క్లుప్తంగా చెప్పాలంటే, విశ్వసనీయ వారధులు విశ్వాస ఉపకల్పనలను కలిగి ఉంటాయని మనం చెప్పగలం, అయితే విశ్వాస రహిత వారధులు విశ్వాస-కనిష్టీకృతమైనవి మరియు అంతర్లీన డొమైన్‌లకు మించి కొత్త విశ్వాస ఉపకల్పనలను చేయవు. ఈ పదాలను ఎలా వర్ణించవచ్చో ఇక్కడ ఉంది:

- **విశ్వాస రహిత (Trustless)**: అంతర్లీన డొమైన్‌లకు సమానమైన భద్రతను కలిగి ఉండటం. [ఈ కథనంలో అర్జున్ భూప్తాని](https://medium.com/connext/the-interoperability-trilemma-657c2cf69f17) వివరించినట్లుగా.
- **విశ్వాస ఉపకల్పనలు (Trust assumptions):** సిస్టమ్‌లో బాహ్య ధృవీకరణకర్తలను జోడించడం ద్వారా అంతర్లీన డొమైన్‌ల భద్రత నుండి దూరంగా వెళ్లడం, తద్వారా ఇది క్రిప్టో-ఆర్థికంగా తక్కువ సురక్షితంగా మారుతుంది.

రెండు విధానాల మధ్య ఉన్న ముఖ్య వ్యత్యాసాలను బాగా అర్థం చేసుకోవడానికి, ఒక ఉదాహరణ తీసుకుందాం:

మీరు విమానాశ్రయ భద్రతా చెక్ పాయింట్ వద్ద ఉన్నారని ఊహించుకోండి. రెండు రకాల చెక్ పాయింట్‌లు ఉన్నాయి:

1. మాన్యువల్ చెక్ పాయింట్‌లు — బోర్డింగ్ పాస్‌ను అప్పగించే ముందు మీ టిక్కెట్ మరియు గుర్తింపు వివరాలన్నింటినీ మాన్యువల్‌గా తనిఖీ చేసే అధికారులచే నిర్వహించబడతాయి.
2. సెల్ఫ్ చెక్-ఇన్ — ఒక యంత్రం ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది, ఇక్కడ మీరు మీ విమాన వివరాలను నమోదు చేస్తారు మరియు అన్నీ సరిగ్గా ఉంటే బోర్డింగ్ పాస్‌ను అందుకుంటారు.

మాన్యువల్ చెక్ పాయింట్ అనేది విశ్వసనీయ నమూనాను పోలి ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇది దాని కార్యకలాపాల కోసం మూడవ పక్షం, అంటే అధికారులపై ఆధారపడి ఉంటుంది. వినియోగదారుగా, సరైన నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి మరియు మీ ప్రైవేట్ సమాచారాన్ని సరిగ్గా ఉపయోగించడానికి మీరు అధికారులను విశ్వసిస్తారు.

సెల్ఫ్ చెక్-ఇన్ అనేది విశ్వాస రహిత నమూనాను పోలి ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇది ఆపరేటర్ పాత్రను తొలగిస్తుంది మరియు దాని కార్యకలాపాల కోసం సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తుంది. వినియోగదారులు ఎల్లప్పుడూ వారి డేటాపై నియంత్రణలో ఉంటారు మరియు వారి ప్రైవేట్ సమాచారంతో మూడవ పక్షాన్ని విశ్వసించాల్సిన అవసరం లేదు.

అనేక వారధి పరిష్కారాలు ఈ రెండు విపరీతాల మధ్య నమూనాలను వివిధ స్థాయిల విశ్వాసరహితత్వంతో అవలంబిస్తాయి.

<Divider />

## వారధులను ఉపయోగించండి {#use-bridge}

వారధులను ఉపయోగించడం ద్వారా మీరు మీ ఆస్తులను వివిధ బ్లాక్‌చైన్‌లలో తరలించవచ్చు. వారధులను కనుగొనడంలో మరియు ఉపయోగించడంలో మీకు సహాయపడే కొన్ని వనరులు ఇక్కడ ఉన్నాయి:

- **[L2BEAT వారధుల సారాంశం](https://l2beat.com/bridges/summary) & [L2BEAT వారధుల ప్రమాద విశ్లేషణ](https://l2beat.com/bridges/summary)**: మార్కెట్ వాటా, వారధి రకం మరియు గమ్యస్థాన చైన్‌ల వివరాలతో సహా వివిధ వారధుల సమగ్ర సారాంశం. L2BEAT వారధుల కోసం ప్రమాద విశ్లేషణను కూడా కలిగి ఉంది, వారధిని ఎంచుకునేటప్పుడు వినియోగదారులు సమాచారంతో కూడిన నిర్ణయాలు తీసుకోవడంలో సహాయపడుతుంది.
- **[DefiLlama వారధి సారాంశం](https://defillama.com/bridges/Ethereum)**: ఎథీరియం నెట్‌వర్క్‌లలో వారధి వాల్యూమ్‌ల సారాంశం.

<Divider />

## వారధులను ఉపయోగించడంలో ప్రమాదం {#bridge-risk}

వారధులు అభివృద్ధి ప్రారంభ దశలో ఉన్నాయి. సరైన వారధి రూపకల్పన ఇంకా కనుగొనబడకపోవచ్చు. ఏ రకమైన వారధితోనైనా పరస్పర చర్య చేయడం ప్రమాదాన్ని కలిగి ఉంటుంది:

- **స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్ ప్రమాదం —** కోడ్‌లోని బగ్ కారణంగా వినియోగదారు నిధులు కోల్పోయే ప్రమాదం
- **సాంకేతిక ప్రమాదం —** సాఫ్ట్‌వేర్ వైఫల్యం, బగ్గీ కోడ్, మానవ లోపం, స్పామ్ మరియు హానికరమైన దాడులు వినియోగదారు కార్యకలాపాలకు అంతరాయం కలిగించవచ్చు

అంతేకాకుండా, విశ్వసనీయ వారధులు విశ్వాస ఉపకల్పనలను జోడిస్తాయి కాబట్టి, అవి అదనపు ప్రమాదాలను కలిగి ఉంటాయి:

- **సెన్సార్‌షిప్ ప్రమాదం —** వారధి ఆపరేటర్లు సైద్ధాంతికంగా వినియోగదారులు వారధిని ఉపయోగించి వారి ఆస్తులను బదిలీ చేయకుండా ఆపగలరు
- **కస్టోడియల్ ప్రమాదం —** వినియోగదారుల నిధులను దొంగిలించడానికి వారధి ఆపరేటర్లు కుమ్మక్కయ్యే అవకాశం ఉంది

వీటి వల్ల వినియోగదారు నిధులకు ప్రమాదం ఉంది:

- స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌లో బగ్ ఉంటే
- వినియోగదారు పొరపాటు చేస్తే
- అంతర్లీన బ్లాక్‌చైన్ హ్యాక్ చేయబడితే
- విశ్వసనీయ వారధిలో వారధి ఆపరేటర్లకు హానికరమైన ఉద్దేశ్యం ఉంటే
- వారధి హ్యాక్ చేయబడితే

ఇటీవలి హ్యాక్‌లలో ఒకటి Solana యొక్క Wormhole వారధి, [ఇక్కడ హ్యాక్ సమయంలో 120k wETH ($325 మిలియన్ USD) దొంగిలించబడింది](https://rekt.news/wormhole-rekt/). బ్లాక్‌చైన్‌లలోని [అగ్ర హ్యాక్‌లలో చాలా వరకు వారధులు ఉన్నాయి](https://rekt.news/leaderboard/).

ఎథీరియం L2లలోకి వినియోగదారులను ఆన్‌బోర్డింగ్ చేయడానికి మరియు విభిన్న పర్యావరణ వ్యవస్థలను అన్వేషించాలనుకునే వినియోగదారులకు కూడా వారధులు కీలకం. అయినప్పటికీ, వారధులతో పరస్పర చర్య చేయడంలో ఉన్న నష్టాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని, వారధులు చేస్తున్న ట్రేడ్-ఆఫ్‌లను వినియోగదారులు అర్థం చేసుకోవాలి. ఇవి [క్రాస్-చైన్ భద్రత కోసం కొన్ని వ్యూహాలు](https://debridge.com/learn/blog/10-strategies-for-cross-chain-security/).

<Divider />

## మరింత చదవడానికి {#further-reading}

- [EIP-5164: క్రాస్-చైన్ ఎగ్జిక్యూషన్](https://ethereum-magicians.org/t/eip-5164-cross-chain-execution/9658) - _జూన్ 18, 2022 - బ్రెండన్ అస్సెల్‌స్టీన్_
- [L2Bridge రిస్క్ ఫ్రేమ్‌వర్క్](https://gov.l2beat.com/t/l2bridge-risk-framework/31) - _జూలై 5, 2022 - బార్టెక్ కీపుస్జెవ్స్కీ_
- ["భవిష్యత్తు ఎందుకు మల్టీ-చైన్‌గా ఉంటుంది, కానీ అది క్రాస్-చైన్‌గా ఉండదు."](https://old.reddit.com/r/ethereum/comments/rwojtk/ama_we_are_the_efs_research_team_pt_7_07_january/hrngyk8/) - _జనవరి 8, 2022 - విటాలిక్ బుటెరిన్_
- [సురక్షితమైన క్రాస్-చైన్ పరస్పర అనుసంధానత కోసం భాగస్వామ్య భద్రతను ఉపయోగించడం: లాగ్రాంజ్ స్టేట్ కమిటీలు మరియు అంతకు మించి](https://web.archive.org/web/20250125035123/https://research.2077.xyz/harnessing-shared-security-for-secure-blockchain-interoperability) - _జూన్ 12, 2024 - ఇమ్మాన్యుయేల్ అవోసికా_
- [రోలప్ పరస్పర అనుసంధానత పరిష్కారాల స్థితి](https://web.archive.org/web/20250428015516/https://research.2077.xyz/the-state-of-rollup-interoperability) - _జూన్ 20, 2024 - అలెక్స్ హుక్_

<QuizWidget quizKey="bridges" />