మీరు కొనుగోలు చేసిన వస్తువులు మీవి కాకుండా పోయినప్పుడు
మీ డిజిటల్ జీవితంలో ఎక్కువ భాగం కొన్ని పెద్ద కంపెనీలచే నిర్వహించబడుతుంది. మీ డేటా ఎలా ఉపయోగించబడుతుందో మీరు చూడలేకపోవచ్చు, మీ ఫీడ్ అల్గారిథమ్ ఎందుకు మారుతుందో మరియు మీరు ఆధారపడే ఫీచర్ అదృశ్యమైనప్పుడు మీకు ఎలాంటి ప్రత్యామ్నాయం ఉండదు. దానికి బదులుగా, ప్రతిదీ సౌకర్యవంతంగా ఉంటుంది.
ఇది ఊహాజనితం కాదు.
2009లో, Amazon కస్టమర్ల Kindleలలోకి ప్రవేశించి ప్రజలు కొనుగోలు చేసిన మరియు చెల్లించిన పుస్తకాలను రిమోట్గా తొలగించింది.[1] ఇటీవల 2024లో, Spotify తన Car Thing పరికరాన్ని నిలిపివేసింది మరియు కస్టమర్లు కొనుగోలు చేసిన యూనిట్లను రిమోట్గా డిసేబుల్ చేసింది.[2]
ఈ కేసులు క్లోజ్డ్ సాఫ్ట్వేర్ ప్రమాదాన్ని చూపుతాయి: ఒక ఉత్పత్తి ఒక విక్రేతచే నియంత్రించబడే కోడ్ మరియు సర్వర్లపై ఆధారపడినప్పుడు, ఆ ఉత్పత్తి పని చేయడం కొనసాగించాలా వద్దా అని ఆ విక్రేత నిర్ణయించగలడు.
ఓపెన్ సోర్స్ బ్యాలెన్స్ను మారుస్తుంది. ఒక ఉత్పత్తి వెనుక ఉన్న కోడ్ పబ్లిక్గా ఉన్నప్పుడు మరియు దాని లైసెన్స్ అర్థవంతమైన హక్కులను మంజూరు చేసినప్పుడు, ప్రజలు దానిని తనిఖీ చేయవచ్చు, రన్ చేయవచ్చు, రిపేర్ చేయవచ్చు, స్వీకరించవచ్చు మరియు స్వతంత్రంగా కొనసాగించవచ్చు. హార్డ్వేర్ గురించి రైట్-టు-రిపేర్ ఉద్యమం చేసే అదే వాదన, దాని లోపల ఉన్న సాఫ్ట్వేర్కు వర్తించబడుతుంది.
"ఉచిత మరియు ఓపెన్ సోర్స్" అంటే ఏమిటి?
ఉచిత/స్వేచ్ఛా మరియు ఓపెన్ సోర్స్ సాఫ్ట్వేర్ (FLOSS, FOSS అని కూడా వ్రాయబడుతుంది) అనేది ఎవరైనా రన్ చేయడానికి, అధ్యయనం చేయడానికి, భాగస్వామ్యం చేయడానికి మరియు మెరుగుపరచడానికి సోర్స్ కోడ్ పబ్లిక్గా ఉండే సాఫ్ట్వేర్. దాని పూర్తి రెసిపీతో వచ్చే వంటకం గురించి ఆలోచించండి: మీరు పదార్థాలను తనిఖీ చేయవచ్చు, మీరే వండుకోవచ్చు, ఇతరులకు ఇవ్వవచ్చు లేదా దానిని మెరుగుపరచవచ్చు. క్లోజ్డ్ సాఫ్ట్వేర్ రెసిపీ మరియు పదార్థాలను రహస్యంగా ఉంచుతుంది, కాబట్టి ఒక కంపెనీ అందులో ఏమి ఉండాలి, ఎవరు తినవచ్చు మరియు మీరు ఎప్పుడైనా తెలుసుకుంటారా అని నిర్ణయిస్తుంది.
మీరు గమనించకుండానే ఈరోజు ఓపెన్ సోర్స్ సాఫ్ట్వేర్ను దాదాపుగా ఉపయోగించి ఉంటారు:
- Linux, ప్రతి Android ఫోన్ మరియు మీరు సందర్శించే వెబ్సైట్ల వెనుక ఉన్న చాలా సర్వర్ల ఆధారం.
- Firefox, దాని స్వంత స్వతంత్ర ఇంజిన్ను కలిగి ఉన్న కొన్ని ప్రధాన బ్రౌజర్లలో ఒకటి.
- Signal, దీని ఎన్క్రిప్షన్ ప్రోటోకాల్ ప్రతి WhatsApp సందేశాన్ని కూడా సురక్షితం చేసే మెసేజింగ్ యాప్.
- VLC, మరేదీ తెరవలేని ఫైల్ను తెరిచే మీడియా ప్లేయర్.
- LibreOffice, మీరు ఇప్పటికే కలిగి ఉన్న పత్రాలను చదివే పూర్తి ఆఫీస్ సూట్.
ఇక్కడ "ఉచితం" అంటే స్వేచ్ఛ, ధర కాదు. ఒక ప్రోగ్రామ్కు డబ్బు ఖర్చవుతుంది మరియు ఇప్పటికీ ఉచిత సాఫ్ట్వేర్గా ఉండవచ్చు; ఎటువంటి ఖర్చు లేని యాప్ ఇప్పటికీ మూసివేయబడి మరియు నిర్బంధంగా ఉండవచ్చు.
ఆలోచన సులభం: ఒక కంపెనీ కోడ్ను నియంత్రిస్తే, ఆ కంపెనీ వినియోగదారుని నియంత్రిస్తుంది. ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ దానిని తిప్పికొడుతుంది. సాఫ్ట్వేర్ మీకు సమాధానం ఇస్తుందని ఇది చట్టబద్ధంగా మరియు శాశ్వతంగా హామీ ఇస్తుంది. సాధారణ భాషలో, ఇది నాలుగు స్వేచ్ఛలను మంజూరు చేస్తుంది:[3]
ఓపెన్ సోర్స్ యొక్క ప్రయోజనాలు
ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ అనేది మీ స్వంత డిజిటల్ జీవితాన్ని నియంత్రించడానికి తటస్థమైన, విశ్వవ్యాప్తంగా ప్రాప్యత చేయగల సాధనం. ఇది ఏ రాజకీయ భావజాలానికి లేదా ఉద్యమానికి చెందదు, మరియు దీన్ని రన్ చేసే ప్రతి ఒక్కరికీ ఇది ఒకే విధంగా పనిచేస్తుంది.
కలిసి పనిచేయడానికి మెరుగైన మార్గాలు
ఓపెన్ సోర్స్ వ్యక్తులు ఒకరి పని నుండి మరొకరు నేర్చుకోవడానికి, బగ్లను నివేదించడానికి, వచనం మరియు చిత్రాలను అనువదించడానికి, డాక్యుమెంటేషన్ రాయడానికి, ప్రాప్యతను మెరుగుపరచడానికి మరియు వాణిజ్య రోడ్మ్యాప్ విస్మరించగల వ్యక్తిగత అవసరాల కోసం సాధనాలను రూపొందించడానికి అనుమతిస్తుంది.
మరమ్మత్తు చేసుకునే హక్కు
సాధారణంగా దాని సాఫ్ట్వేర్ చనిపోయినప్పుడు పరికరం చనిపోతుంది. అప్డేట్లు ఆగిపోతాయి, సర్వర్ డార్క్ అవుతుంది మరియు పనిచేసే హార్డ్వేర్ వ్యర్థంగా మారుతుంది. మీరు కొనుగోలు చేసిన హార్డ్వేర్ విరిగిపోతే దాన్ని రిపేర్ చేయవచ్చని చట్టంలో కోరడం ద్వారా రైట్-టు-రిపేర్ ఉద్యమం దీనిపై పోరాడుతుంది; ఓపెన్ సోర్స్ అనేది అదే పోరాటంలో సాఫ్ట్వేర్ సగం. పరికరాన్ని కలిగి ఉన్న ఎవరైనా కోడ్ను చదవగలిగినప్పుడు మరియు పునర్నిర్మించగలిగినప్పుడు, అది మీకు తదుపరి సంస్కరణను విక్రయించడంలో దాని డెవలపర్ ఆసక్తిని మించిపోతుంది.
ప్రచురించే స్వేచ్ఛ
కోడ్ను ప్రచురించడం అనేది వాక్ స్వాతంత్ర్యం, మరియు దానిని అలాగే రక్షించుకోవాల్సి వచ్చింది. ఎన్క్రిప్షన్ సాఫ్ట్వేర్ను ప్రచురించే హక్కు 1990లలో కోర్టులో గెలుపొందింది. దీనికి విరుద్ధంగా కూడా వర్తిస్తుంది. ఒక కంపెనీ ఒక సాధనాన్ని నియంత్రించినప్పుడు, దానితో ఏమి చెప్పవచ్చో, చదవవచ్చో లేదా నిర్మించవచ్చో అది నిర్ణయిస్తుంది. ఎవరైనా కాపీ చేసి తిరిగి ప్రచురించగల సాఫ్ట్వేర్ను నిశ్శబ్దంగా స్విచ్ ఆఫ్ చేయలేరు.
ఫోర్క్ చేసే హక్కు
మెయింటెయినర్లు ప్రాజెక్ట్ను తప్పు దిశలో తీసుకువెళితే, కమ్యూనిటీ కోడ్ను కాపీ చేసి వారి స్వంత మార్గంలో కొనసాగవచ్చు. కార్పొరేట్ యజమానులు మార్గాన్ని మార్చినప్పుడు కమ్యూనిటీలు ఈ హక్కును వినియోగించుకున్నందున LibreOffice, Jenkins మరియు OpenTofu వంటి ప్రసిద్ధ సాధనాలు ఉనికిలో ఉన్నాయి. ఫోర్క్లు క్యాప్చర్కు వ్యతిరేకంగా రక్షణగా ఉంటాయి.
ఓపెన్ సోర్స్ యాప్లకు ఎలా మారాలి
మీరు ఒకేసారి అన్నింటినీ భర్తీ చేయాల్సిన అవసరం లేదు. మీరు తరచుగా ఉపయోగించే ఒక సాధనంతో ప్రారంభించండి మరియు ఆ సాధనం కోసం విస్తృతంగా ఆమోదించబడిన ఓపెన్ సోర్స్ ప్రత్యామ్నాయాలు ఏవైనా ఉన్నాయో లేదో అన్వేషించండి. మెరుగైన గోప్యత, తక్కువ సబ్స్క్రిప్షన్లు, స్థానిక నియంత్రణ, డేటా పోర్టబిలిటీ లేదా సహకరించే సామర్థ్యం వంటి మీకు అత్యంత ముఖ్యమైన ఫలితాల కోసం విభిన్న ఓపెన్ సోర్స్ ప్రత్యామ్నాయాలు ఆప్టిమైజ్ చేయబడవచ్చు.
పూర్తిగా మారడానికి ముందు ట్రేడ్ఆఫ్లను నిజాయితీగా పరిగణించండి. FLOSS మరియు గోప్యతను రక్షించే సాఫ్ట్వేర్ కొన్నిసార్లు నియంత్రణ కోసం సౌలభ్యాన్ని వర్తకం చేస్తాయి. యాంటీ-ట్రాకింగ్ రక్షణ అప్పుడప్పుడు భారీగా స్క్రిప్ట్ చేయబడిన వెబ్సైట్లను విచ్ఛిన్నం చేయవచ్చు, ట్రాక్ చేయని శోధనలో హైపర్-లోకలైజ్డ్ అంచనాలు లోపించవచ్చు మరియు మిమ్మల్ని అనుసరించడానికి నిరాకరించే మ్యాప్లలో నిజ-సమయ ట్రాఫిక్ డేటా లోపించవచ్చు. క్లోజ్డ్ యాప్ నుండి పూర్తిగా మైగ్రేట్ అయ్యే ముందు ఓపెన్ సోర్స్ ప్రత్యామ్నాయం మీ అవసరాలను తీరుస్తుందో లేదో చూడటానికి మీరు దాన్ని డౌన్లోడ్ చేసి ప్రయత్నించవచ్చు.
ఓపెన్ సోర్స్ యాప్లు
ఓపెన్ సోర్స్ మరియు AI
AI ఇక్కడ రెండు విధాలుగా పనిచేస్తుంది. చాలా మంది ఉపయోగించే AI అసిస్టెంట్లు వేరొకరి కంప్యూటర్లో రన్ అయ్యే యాజమాన్య సేవలు. కానీ అవి కూడా, ప్రస్తుతం, ఓపెన్ సోర్స్ సాఫ్ట్వేర్తో ప్రారంభించడానికి మీకు సహాయపడే అత్యుత్తమ సాధనాల్లో ఒకటి. కేంద్రీకృత AI ప్రొవైడర్కు సమాచారాన్ని ఎప్పుడూ పంపని ఓపెన్ AI మోడల్లు కూడా ఉన్నాయి, వాటిని మీరు మీరే రన్ చేయవచ్చు.
మీరు ప్రారంభించడానికి సహాయపడే AI ప్రాంప్ట్లు
మారడంలో కష్టమైన భాగం అరుదుగా సాఫ్ట్వేర్ మాత్రమే: ఏమి ఉందో, అది మంచిదో కాదో మరియు ఏదైనా విచ్ఛిన్నమైనప్పుడు ఏమి చేయాలో తెలుసుకోవడం. ఒక AI అసిస్టెంట్ ఆ అంతరాన్ని చాలా వరకు పూరిస్తుంది, మరియు ఇది ప్రాజెక్ట్ యొక్క కోడ్ను చదవగలదు మరియు సాధారణ పదాలలో సమాధానం ఇవ్వగలదు, కాబట్టి మిమ్మల్ని ఆందోళనకు గురిచేసే ఒక విషయాన్ని తనిఖీ చేయడానికి మీకు డెవలపర్ నైపుణ్యం అవసరం లేదు.
అడగదగిన విషయాలు. దాన్ని కాపీ చేయడానికి ఏదైనా కార్డ్ని క్లిక్ చేయండి, ఆపై ఖాళీలను పూరించండి:
మార్చదగిన ఒక AI సెట్టింగ్
మీ అసిస్టెంట్ కాన్ఫిగరేషన్కు "ఎల్లప్పుడూ ఉచిత మరియు ఓపెన్ సోర్స్ ఎంపికలకు ప్రాధాన్యత ఇవ్వండి మరియు నాకు లైసెన్స్ చెప్పండి" అని జోడించండి మరియు ఇది భవిష్యత్తులో జరిగే ప్రతి సంభాషణకు డిఫాల్ట్ అవుతుంది. మీరు ప్రత్యేకంగా అడగకుండానే ఓపెన్ ప్రత్యామ్నాయాలు AI అసిస్టెంట్ సమాధానాలలో కనిపిస్తాయి.
మీ స్వంత కంప్యూటర్లో స్థానికంగా AIని రన్ చేయడం
చాలా చాట్ అసిస్టెంట్లు సేవలు. మీ ప్రాంప్ట్ మీ పరికరాన్ని వదిలివేస్తుంది, కంపెనీ నియమాలను నిర్దేశిస్తుంది మరియు యాక్సెస్ను ఎప్పుడైనా మార్చవచ్చు, ధర నిర్ణయించవచ్చు లేదా నిలిపివేయవచ్చు. ఇది ఆ విధంగా పనిచేయాల్సిన అవసరం లేదు.
ప్రచురించబడిన వెయిట్లతో కూడిన మోడల్లను డౌన్లోడ్ చేసుకోవచ్చు మరియు మీరు ఇప్పటికే కలిగి ఉన్న హార్డ్వేర్పై రన్ చేయవచ్చు. ఖాతా లేదు. API కీ లేదు. సబ్స్క్రిప్షన్ లేదు. ఎక్కడికీ ఏమీ పంపబడదు, కాబట్టి మీరు నెట్వర్క్ను అన్ప్లగ్ చేసి పని చేస్తూనే ఉండవచ్చు. మరియు ఫైల్ మీ డిస్క్లో ఉన్న తర్వాత, అది మీదే. ఎవరూ మీ స్థానిక AI మోడల్ను నిలిపివేయలేరు, నిశ్శబ్దంగా మార్చలేరు లేదా తీసివేయలేరు. మీరు ఈరోజు డౌన్లోడ్ చేసుకున్న మోడల్ పదేళ్ల తర్వాత కూడా ఆ మెషీన్లో ప్రశ్నలకు సమాధానం ఇస్తుంది.
మూడు మార్గాలు:
కోడ్కు మించి ఓపెన్
ఎథీరియం ఉనికిలోకి రాకముందే, ప్రజలు ఈ వాదనలు చేస్తున్నారు మరియు వాటిని గెలుస్తున్నారు. వారు ఈ పేజీలో వివరించిన లైసెన్స్లను వ్రాసారు, కోడ్ను ప్రచురించడాన్ని చట్టబద్ధం చేసిన కోర్టు కేసులను గెలుచుకున్నారు మరియు గమనించకుండా మాట్లాడటానికి మరియు చదవడానికి మిలియన్ల మంది ఆధారపడే సాధనాలను నిర్మించారు. గోప్యత, యాజమాన్యం, మరమ్మత్తు, వాక్ స్వాతంత్ర్యం, చదివే హక్కు: ఎథీరియం అదే సంప్రదాయం నుండి పెరిగినందున అదే కట్టుబాట్లను కలిగి ఉంది మరియు దిగువ ఉన్న సంస్థలే ఆ పునాదిలో చాలా భాగాన్ని ఇప్పటికీ రక్షిస్తున్నాయి, కేసుల వారీగా మరియు సాధనాల వారీగా. ఈ పేజీ వివరించే వాటిలో చాలా వరకు వాటి వల్లే ఉనికిలో ఉన్నాయి. అవి ఎథీరియం నుండి స్వతంత్రంగా ఉంటాయి మరియు వాటి స్వంత ప్రాధాన్యతలను నిర్దేశించుకుంటాయి మరియు అవన్నీ మద్దతు ఇవ్వదగినవి.
డిజిటల్ హక్కులను రక్షించే సంస్థలు
Free Software Foundation
ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ నిర్వచనం మరియు GNU ప్రాజెక్ట్ను నిర్వహిస్తుంది
Electronic Frontier Foundation
కోర్టులలో మరియు పబ్లిక్ పాలసీలో డిజిటల్ పౌర హక్కులను రక్షిస్తుంది
Open Source Initiative
ఓపెన్ సోర్స్ నిర్వచనం మరియు ఆమోదించబడిన లైసెన్స్ల జాబితాను పర్యవేక్షిస్తుంది
Tor Project
ఓపెన్ అనామకత్వం మరియు యాంటీ-సెన్సార్షిప్ సాధనాలను నిర్మిస్తుంది
Fight for the Future
ఓపెన్ ఇంటర్నెట్ కోసం మరియు సామూహిక నిఘాకు వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేస్తుంది
Internet Archive
వెబ్ను సంరక్షిస్తుంది మరియు ఆన్లైన్లో చదవడానికి, అప్పు ఇవ్వడానికి మరియు ఆర్కైవ్ చేయడానికి హక్కును రక్షిస్తుంది
ఇవి కూడా తెలుసుకోవడం ముఖ్యం:
- The Linux Foundation (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది)
- Ludlow Institute (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది)
- Mozilla Foundation (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది)
- Software Freedom Conservancy (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది)
- World Ethical Data Foundation (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది)
ఓపెన్ నాలెడ్జ్
ఆన్లైన్లో ఉంచబడిన అత్యంత ఉపయోగకరమైన జ్ఞానంలో కొంత భాగం ఉచితం ఎందుకంటే దానిని నిర్మించిన వ్యక్తులు దానిని ఆ విధంగా ఉంచడానికి ఎంచుకున్నారు, ఇందులో పీర్-రివ్యూ చేయబడిన యూనివర్సిటీ పాఠ్యపుస్తకాలు, ప్రపంచ స్థాయి విశ్వవిద్యాలయాల నుండి కోర్సు మెటీరియల్, వందలాది భాషలలో ఎన్సైక్లోపీడియాలు, మొత్తం గ్రహం యొక్క మ్యాప్లు లేదా లేకుంటే పేవాల్ వెనుక ఉండిపోయే పరిశోధన ఉన్నాయి.
- ఓపెన్ ఎడ్యుకేషన్: OpenStax (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), MIT OpenCourseWare (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది).
- ఓపెన్ సైన్స్: ఓపెన్ యాక్సెస్ జర్నల్స్ కోసం DOAJ (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), ప్రిప్రింట్ల కోసం arXiv (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) మరియు పరిశోధన డేటా మరియు కోడ్ కోసం Zenodo (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది).
- కామన్స్ మరియు పీర్ ప్రొడక్షన్: P2P Foundation (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది).
- ఓపెన్ కల్చర్: Creative Commons (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), పబ్లిక్ డొమైన్, Wikipedia (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), OpenStreetMap (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది).
ఎథీరియం ఎందుకు ఓపెన్ సోర్స్?
ఎథీరియం అనేది ఓపెన్ స్పెసిఫికేషన్లు మరియు స్వతంత్రంగా అభివృద్ధి చేయబడిన సాఫ్ట్వేర్ ద్వారా నిర్మించబడిన పబ్లిక్ నెట్వర్క్. ఏ ఒక్క కంపెనీకి ప్రోటోకాల్ స్వంతం కాదు లేదా ప్రజలు దానిని ఎలా యాక్సెస్ చేస్తారనే దానిపై ప్రత్యేక నియంత్రణ లేదు. ఎవరైనా కోడ్ను తనిఖీ చేయవచ్చు, ప్రతిపాదిత మార్పులను సమీక్షించవచ్చు, నెట్వర్క్కు కనెక్ట్ అయ్యే సాఫ్ట్వేర్ను రన్ చేయవచ్చు లేదా ప్రోటోకాల్ను ఉపయోగించే అప్లికేషన్లను నిర్మించవచ్చు.
- నెట్వర్క్ నియమాలు బహుళ స్వతంత్ర బృందాలచే అమలు చేయబడతాయి, కాబట్టి ఏ ఒక్క కంపెనీ అది ఏమి చేస్తుందో నియంత్రించదు.
- ఎవరైనా నోడ్ను రన్ చేయవచ్చు మరియు నెట్వర్క్ను స్వతంత్రంగా ధృవీకరించవచ్చు.
- పరిశోధకులు మరియు డెవలపర్లు ప్రోటోకాల్ మార్పులను బహిరంగంగా చర్చిస్తారు.
- కంట్రిబ్యూటర్లు కోడ్, డాక్యుమెంటేషన్, అనువాదాలు, విద్య, టూలింగ్ మరియు కమ్యూనిటీ వనరులను మెరుగుపరచగలరు.
భిన్నమైన భవిష్యత్తు సాధ్యమే, ఇక్కడ బహిరంగత నిర్మించబడింది మరియు మీరు ఆధారపడే విషయాలు మీ కోసం పని చేస్తూనే ఉంటాయి.
ఎథీరియం యొక్క బహిరంగత అంటే దానిపై నిర్మించిన ప్రతి అప్లికేషన్ ఓపెన్ సోర్స్, సురక్షితమైనది లేదా నమ్మదగినది అని కాదు. మీరు ఇప్పటికీ సాఫ్ట్వేర్, కాంట్రాక్ట్లు, బృందాలు మరియు ఇమిడి ఉన్న నష్టాలను అంచనా వేయాలి. కానీ ప్రోటోకాల్ స్వయంగా రూపొందించబడింది, తద్వారా దాని పునాదులను పబ్లిక్గా తనిఖీ చేయవచ్చు మరియు మెరుగుపరచవచ్చు.
యాజమాన్య, ఓపెన్ సోర్స్ మరియు ఉచిత సాఫ్ట్వేర్: తేడా ఏమిటి?
"ఓపెన్" అనేది వదులుగా ఉపయోగించబడుతుంది మరియు తేడాలు ముఖ్యమైనవి. మీరు కలుసుకునే దాదాపు ప్రతిదానిని నాలుగు కుటుంబాలు కవర్ చేస్తాయి:
సాధారణ లైసెన్స్లు: సోర్స్కు ఎటువంటి లైసెన్స్ లేదు
నిజమైన ఉదాహరణలు: Windows, iOS, Photoshop
సాధారణ లైసెన్స్లు: BUSL 1.1, SSPL, అనేక "ఓపెన్ కోర్" లైసెన్స్లు. OSI-ఆమోదించబడినవి (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) కావు.
నిజమైన ఉదాహరణలు: Terraform, ఇది ఆగస్టు 2023లో ఓపెన్ MPL 2.0 నుండి BUSL 1.1కి మారింది. ఆ మార్పు వల్లే కమ్యూనిటీ OpenTofuని ఫోర్క్ చేసింది.
సాధారణ లైసెన్స్లు: MIT, Apache 2.0, BSD, MPL 2.0
నిజమైన ఉదాహరణలు: లైట్హౌస్, రెత్, బేసు, టెకు (Apache 2.0); నింబస్ (Apache 2.0 / MIT); ఈ వెబ్సైట్ (MIT)
సాధారణ లైసెన్స్లు: GPL, LGPL, AGPL
నిజమైన ఉదాహరణలు: Linux (GPL-2.0); ఎథీరియం క్లయింట్లు: go-ethereum (బైనరీ కోసం GPL-3.0, దాని లైబ్రరీల కోసం LGPL-3.0); ప్రిజమ్, నెథర్మైండ్, Grandine, Solidity (GPL-3.0)
ఎథీరియం కేవలం "ఓపెన్" అనే పదంపై మాత్రమే కాకుండా కాపీలెఫ్ట్పై నడుస్తుంది
చాలా ప్రాజెక్ట్లు తమను తాము ఓపెన్ అని పిలుచుకుంటాయి. ముఖ్యమైనది లైసెన్స్ ఫైల్, కాబట్టి ఇక్కడ మాది ఉంది.
ఎథీరియం యొక్క అత్యంత క్లిష్టమైన మౌలిక సదుపాయాలు Free Software Foundation యొక్క స్వంత కాపీలెఫ్ట్ లైసెన్స్ల క్రింద రవాణా చేయబడతాయి: go-ethereum అనేది LGPL-3.0 లైబ్రరీలతో GPL-3.0, మరియు ప్రిజమ్, నెథర్మైండ్, Grandine మరియు Solidity కంపైలర్ GPL-3.0, ఎరిగోన్ LGPL-3.0 క్రింద ఉన్నాయి. ఇతర క్లయింట్లు అనుమతించే మార్గాన్ని తీసుకుంటాయి: లైట్హౌస్, రెత్, బేసు మరియు టెకు Apache 2.0.
ఈ వెబ్సైట్ MIT, మరియు ఈ పేజీకి చేసే ప్రతి మార్పు పబ్లిక్గా కనిపిస్తుంది. ఎవరైనా సోర్స్ కోడ్ను తనిఖీ చేయడానికి (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) లేదా మార్పులను సూచించడానికి (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) స్వేచ్ఛగా ఉన్నారు.
క్లయింట్ వైవిధ్యం అనేది ఫోర్క్ చేసే హక్కు యొక్క అప్లికేషన్. ఏ ఒక్క అమలు నెట్వర్క్ను నియంత్రించదు మరియు అనుమతి అడగకుండానే వాటిలో దేనినైనా మెరుగైన దానితో భర్తీ చేయవచ్చు.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
"ఉచిత సాఫ్ట్వేర్" మరియు "ఓపెన్ సోర్స్" సంబంధిత సంప్రదాయాల నుండి వచ్చాయి. ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ వినియోగదారుల హక్కులు మరియు స్వేచ్ఛను నొక్కి చెబుతుంది. ఓపెన్ సోర్స్ తరచుగా సహకారం, విశ్వసనీయత మరియు మెరుగైన సాఫ్ట్వేర్ వంటి ఆచరణాత్మక ప్రయోజనాలను నొక్కి చెబుతుంది. ఆచరణలో, రెండూ సాఫ్ట్వేర్ను వివరిస్తాయి, దీని లైసెన్స్ ప్రజలకు దానిని ఉపయోగించడానికి, అధ్యయనం చేయడానికి, సవరించడానికి మరియు భాగస్వామ్యం చేయడానికి నిజమైన హక్కులను మంజూరు చేస్తుంది.
ఈ పేజీ నిబంధనలను కలిపి, FLOSSగా ఉపయోగిస్తుంది, ఎందుకంటే మీ ముందు ఉన్న సాఫ్ట్వేర్తో మీరు ఏమి చేయగలరో ఆ వ్యత్యాసం అరుదుగా మారుతుంది.
ఇది సరైన ప్రశ్న, మరియు సమాధానం ఫ్లాట్ నో కాదు. కోడ్ను ప్రచురించడం దాడి చేసేవారిని అధ్యయనం చేయడానికి అనుమతిస్తుంది. కానీ ఇది ప్రతి ఒక్కరినీ అధ్యయనం చేయడానికి అనుమతిస్తుంది మరియు రక్షణగా గోప్యతకు పేలవమైన రికార్డ్ ఉంది: క్లోజ్డ్ సాఫ్ట్వేర్ అదే లోపాలను కలిగి ఉంటుంది, తరువాత కనుగొనబడింది, విక్రేత షెడ్యూల్లో వెల్లడించబడింది మరియు వారికి సరిపోయేటప్పుడు పరిష్కరించబడుతుంది.
నిజాయితీ గల వెర్షన్ ఏమిటంటే బహిరంగత అవసరం కానీ సరిపోదు. విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఓపెన్ ప్రాజెక్ట్లలో తీవ్రమైన బగ్లు సంవత్సరాలుగా గుర్తించబడలేదు, సాధారణంగా క్లిష్టమైన మౌలిక సదుపాయాలు ఒకటి లేదా ఇద్దరు చెల్లించని వ్యక్తులచే నిర్వహించబడుతున్నాయి. బహిరంగత హామీ ఇచ్చేది ఏమిటంటే ఎవరైనా చూడగలరు మరియు ఎవరైనా దాన్ని పరిష్కరించగలరు; తగినంత మంది వ్యక్తులు చేస్తారా అనేది ప్రాజెక్ట్కు ఎంత బాగా నిధులు సమకూర్చబడింది మరియు సిబ్బందిని కలిగి ఉంది అనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. మీరు దేనిపైనైనా ఆధారపడే ముందు తనిఖీ చేయడం విలువైనది మరియు దాని గురించి అడగడం సులభం.
ఓపెన్గా వర్ణించబడిన చాలా AI మోడల్లు వాటి వెయిట్లను ప్రచురిస్తాయి కానీ వాటి శిక్షణ డేటా లేదా వాటిని ఉత్పత్తి చేసిన కోడ్ను కాదు. మీరు వాటిని రన్ చేయవచ్చు మరియు స్వీకరించవచ్చు; మీరు వాటిని పూర్తిగా అధ్యయనం చేయలేరు లేదా పునర్నిర్మించలేరు. ఈ పేజీలో పేర్కొన్న నిర్వచనాల ప్రకారం, అది ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ కంటే సోర్స్-అందుబాటులో ఉన్నదానికి దగ్గరగా ఉంటుంది.
ఇది ఇప్పటికీ క్లోజ్డ్ ప్రత్యామ్నాయంపై పెద్ద మెరుగుదల. మీరు డౌన్లోడ్ చేసిన ఓపెన్-వెయిట్ మోడల్ అనుమతి లేకుండా రన్ అవుతుంది, ఉపసంహరించబడదు, దాని వెనుక ఉన్న కంపెనీ దిశను మార్చినప్పుడు లేదా అదృశ్యమైనప్పుడు పని చేస్తూనే ఉంటుంది మరియు దాని ప్రవర్తనను తనిఖీ చేయాలనుకునే ఎవరైనా స్వతంత్రంగా పరీక్షించవచ్చు. ఈ పేజీలోని మిగిలిన అంశాలు నిష్క్రమించే స్వేచ్ఛ మరియు దాని తయారీదారుని మించి జీవించే సాఫ్ట్వేర్ వంటి అవే ప్రయోజనాల గురించి. Open Source Initiative యొక్క Open Source AI Definition (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) పూర్తి బహిరంగతకు ఏమి అవసరమో నిర్దేశిస్తుంది మరియు AI2 యొక్క OLMo మరియు EleutherAI యొక్క Pythia వంటి కొన్ని మోడల్లు ఇప్పటికే దానికి అనుగుణంగా ఉన్నాయి.
మరింత పఠనం
- Orwell పుస్తకాలను తొలగించడం "తెలివితక్కువతనం" అని Amazon చీఫ్ చెప్పారు (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - The New York Times (ఆర్కైవ్)
- Spotify అధికారికంగా Car Thingని నిలిపివేసింది, మిగిలిన యూనిట్లు ఇకపై పనిచేయవు (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - 9to5Google
- ఉచిత సాఫ్ట్వేర్ నిర్వచనం (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - GNU ప్రాజెక్ట్
- ఓపెన్ సోర్స్ నిర్వచనం (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - Open Source Initiative
- రోడ్లు మరియు వంతెనలు: మన డిజిటల్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ వెనుక కనిపించని శ్రమ (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - నదియా ఎగ్బాల్, ఫోర్డ్ ఫౌండేషన్
- వన్-వే మిర్రర్ వెనుక: కార్పొరేట్ నిఘా సాంకేతికతలోకి ఒక లోతైన పరిశీలన (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - Electronic Frontier Foundation
- ప్రతికూల పరస్పర అనుసంధానత (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) - కోరీ డాక్టరో, Electronic Frontier Foundation
ప్రత్యామ్నాయాలను కనుగొనడం
- Switching.software (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) మరియు Privacy Guides (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది): రోజువారీ సాఫ్ట్వేర్ కోసం ఓపెన్ రీప్లేస్మెంట్ల మరిన్ని కేటలాగ్లు.
- డీ-గూగుల్డ్ పర్యావరణ వ్యవస్థలు: GrapheneOS (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), /e/OS (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), LineageOS (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), F-Droid (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది); Framework (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది), Pine64 (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) మరియు MNT Reform (కొత్త ట్యాబ్లో తెరవబడుతుంది) నుండి ఓపెన్ హార్డ్వేర్.