Hướng dẫn phong cách dịch thuật của Ethereum.org

Hướng dẫn phong cách dịch thuật của ethereum.org bao gồm một số hướng dẫn, chỉ dẫn và mẹo quan trọng nhất dành cho dịch giả, giúp chúng tôi bản địa hóa trang web.

Tài liệu này là hướng dẫn tổng quát và không dành riêng cho bất kỳ ngôn ngữ nào.

Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi, đề xuất hay phản hồi nào, vui lòng liên hệ với chúng tôi tại translations@ethereum.orgopens email client, gửi tin nhắn đến @ethdotorg trên Crowdin hoặc tham gia Discord của chúng tôiopens in a new tab, nơi bạn có thể nhắn tin cho chúng tôi trong kênh #translations hoặc liên hệ với bất kỳ thành viên nào trong nhóm.

Sử dụng Crowdin

Bạn có thể tìm thấy các hướng dẫn cơ bản về cách tham gia dự án trong Crowdin và cách sử dụng trình soạn thảo trực tuyến Crowdin trên trang Chương trình Dịch thuật.

Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về Crowdin và sử dụng một số tính năng nâng cao của nó, cơ sở kiến thức Crowdinopens in a new tab chứa rất nhiều hướng dẫn chuyên sâu và tổng quan về tất cả các chức năng của Crowdin.

Nắm bắt bản chất của thông điệp

Khi dịch nội dung từ ethereum.org, hãy tránh dịch sát từng từ.

Điều quan trọng là bản dịch phải truyền tải đúng ý nghĩa và tinh thần của thông điệp. Điều này có thể đồng nghĩa với việc diễn đạt lại một số cụm từ hoặc sử dụng bản dịch mang tính mô tả thay vì dịch sát từng từ.

Mỗi ngôn ngữ có các quy tắc ngữ pháp, quy ước và trật tự từ khác nhau. Khi dịch, hãy chú ý đến cách cấu trúc câu trong ngôn ngữ đích và tránh dịch sát theo bản gốc tiếng Anh, vì điều này có thể làm giảm chất lượng câu và độ dễ đọc.

Thay vì dịch từng từ trong câu gốc, bạn nên đọc toàn bộ câu và điều chỉnh lại để phù hợp với cách diễn đạt trong ngôn ngữ đích.

Trang trọng và thân mật

Chúng tôi sử dụng hình thức xưng hô trang trọng, luôn lịch sự và phù hợp với tất cả người dùng.

Việc sử dụng cách xưng hô trang trọng giúp tránh gây cảm giác thiếu nghiêm túc hoặc gây khó chịu, và phù hợp với mọi độ tuổi cũng như giới tính của người truy cập.

Hầu hết các ngôn ngữ Ấn-Âu và Phi-Á sử dụng đại từ nhân xưng ngôi thứ hai có phân biệt giới tính giữa nam và nữ. Khi xưng hô với người dùng hoặc sử dụng đại từ sở hữu, chúng ta có thể tránh giả định giới tính của họ, vì cách xưng hô trang trọng thường phù hợp và nhất quán, bất kể họ nhận dạng như thế nào.

Từ vựng và ý nghĩa đơn giản, rõ ràng

Mục tiêu của chúng tôi là giúp nội dung trên trang web dễ hiểu với càng nhiều người càng tốt.

Trong hầu hết các trường hợp, điều này có thể đạt được dễ dàng bằng cách sử dụng các từ ngắn gọn và đơn giản, dễ hiểu. Nếu có nhiều cách dịch khác nhau cho một từ trong ngôn ngữ của bạn với cùng một ý nghĩa, lựa chọn tốt nhất thường là từ ngắn nhất mà vẫn truyền tải rõ ràng nội dung.

Hệ thống chữ viết

Ethereum.org có sẵn bằng nhiều ngôn ngữ, sử dụng các hệ thống chữ viết thay thế cho bảng chữ cái Latin.

Tất cả nội dung nên được dịch bằng hệ thống chữ viết phù hợp với ngôn ngữ của bạn và không nên bao gồm bất kỳ từ nào được viết bằng ký tự Latin.

Khi dịch nội dung, bạn cần đảm bảo bản dịch nhất quán và không chứa bất kỳ ký tự Latin nào.

Một quan niệm sai lầm phổ biến là Ethereum luôn phải được viết bằng chữ Latin. Điều này hầu như không chính xác, vui lòng sử dụng cách viết của Ethereum, theo ngôn ngữ mẹ đẻ của bạn (ví dụ: 以太坊 trong tiếng Trung, إيثيريوم trong tiếng Ả Rập, v.v.).

Những điều trên không áp dụng với các ngôn ngữ mà danh từ riêng không nên được dịch theo quy định chung.

Dịch siêu dữ liệu trang

Một số trang có chứa siêu dữ liệu như 'title', 'lang', 'description', 'sidebar', v.v.

Chúng tôi ẩn nội dung mà người dịch không nên dịch khi tải lên các trang mới trên Crowdin, nghĩa là tất cả siêu dữ liệu hiển thị với người dịch trong Crowdin đều nên được dịch.

Vui lòng đặc biệt lưu ý khi dịch các chuỗi mà nội dung gốc là 'en'. Điều này thể hiện ngôn ngữ mà trang có sẵn và nên được dịch sang mã ngôn ngữ ISO cho ngôn ngữ của bạnopens in a new tab. Các chuỗi này luôn phải được dịch bằng ký tự Latin, không sử dụng hệ thống chữ viết bản địa của ngôn ngữ đích.

Nếu bạn không chắc nên sử dụng mã ngôn ngữ nào, bạn có thể kiểm tra bộ nhớ dịch trong Crowdin hoặc tìm mã ngôn ngữ trong URL của trang khi đang sử dụng trình chỉnh sửa trực tuyến trên Crowdin.

Một số ví dụ về mã ngôn ngữ cho các ngôn ngữ được sử dụng rộng rãi nhất:

Tiếng Ả Rập - ar
Tiếng Trung Giản thể - zh
Tiếng Pháp - fr
Tiếng Hindi - hi
Tiếng Tây Ban Nha - es

Tiêu đề của các bài viết bên ngoài

Một số chuỗi có chứa tiêu đề của các bài viết bên ngoài. Hầu hết các trang tài liệu dành cho nhà phát triển của chúng tôi đều chứa liên kết đến các bài viết bên ngoài để đọc thêm. Các chuỗi chứa tiêu đề bài viết cần được dịch, bất kể ngôn ngữ gốc của bài viết là gì, để đảm bảo trải nghiệm người dùng nhất quán hơn cho người xem trang bằng ngôn ngữ của họ.

Bạn có thể tìm thấy một số ví dụ về cách các chuỗi này hiển thị đối với người dịch và cách nhận diện chúng bên dưới (liên kết đến các bài viết thường nằm ở cuối các trang, trong phần 'Đọc thêm'):

Cảnh báo của Crowdin

Crowdin có một tính năng tích hợp sẵn để cảnh báo dịch giả khi họ sắp mắc lỗi. Crowdin sẽ tự động cảnh báo bạn trước khi lưu bản dịch nếu bạn quên bao gồm một thẻ từ bản gốc, dịch các thành phần không nên dịch, thêm nhiều khoảng trắng liên tiếp, quên dấu câu kết thúc, v.v. Nếu bạn thấy một cảnh báo như thế này, hãy quay lại và kiểm tra kỹ lại bản dịch đã đề xuất.

Không bao giờ bỏ qua các cảnh báo này, vì chúng thường có nghĩa là có vấn đề nào đó, hoặc bản dịch đang thiếu một phần quan trọng của văn bản gốc.

Ví dụ về cảnh báo của Crowdin khi bạn quên thêm thẻ vào bản dịch của mình:

Xử lý các thẻ và đoạn mã

Nhiều nội dung gốc chứa thẻ và biến, được tô vàng trong trình chỉnh sửa của Crowdin. Chúng có những chức năng khác nhau và cần được xử lý đúng cách.

Cài đặt Crowdin

Để dễ dàng quản lý thẻ và sao chép trực tiếp từ bản gốc, chúng tôi khuyên bạn nên thay đổi cài đặt trong trình chỉnh sửa của Crowdin.

Mở cài đặt
Cuộn xuống phần “Hiển thị thẻ HTML”
Chọn 'Ẩn'
Nhấn “Lưu”

Khi chọn tùy chọn này, toàn bộ văn bản thẻ sẽ không còn được hiển thị, và sẽ được thay thế bằng một số. Khi dịch, nhấp vào thẻ này sẽ tự động sao chép chính xác thẻ vào ô dịch.

Liên kết

Bạn có thể thấy các liên kết đầy đủ tới các trang trên ethereum.org hoặc các trang web khác.

Các liên kết này phải giống hệt bản gốc và không được thay đổi hay dịch. Nếu bạn dịch hoặc thay đổi liên kết theo bất kỳ cách nào, kể cả chỉ xóa một phần nhỏ như dấu gạch chéo (/), thì liên kết sẽ bị hỏng và không thể sử dụng.

Cách tốt nhất để xử lý liên kết là sao chép trực tiếp từ bản gốc, bằng cách nhấp vào liên kết hoặc dùng nút “Sao chép nguồn” (Alt+C).

Các liên kết cũng xuất hiện trong văn bản nguồn dưới dạng các thẻ (tức là <0> </0>). Nếu bạn di chuột qua thẻ, trình chỉnh sửa sẽ hiển thị toàn bộ nội dung của nó – đôi khi những thẻ này sẽ đại diện cho các liên kết.

Việc sao chép liên kết từ bản gốc mà không thay đổi thứ tự của chúng là rất quan trọng.

Nếu thay đổi thứ tự của các thẻ, liên kết mà chúng đại diện sẽ bị hỏng.

Thẻ và biến

Văn bản gốc chứa nhiều loại thẻ khác nhau, luôn phải sao chép từ bản gốc và không bao giờ được thay đổi. Tương tự như trên, thứ tự của các thẻ trong bản dịch cũng phải giữ nguyên như trong bản gốc.

Các thẻ luôn có thẻ mở và thẻ đóng. Trong hầu hết các trường hợp, văn bản nằm giữa thẻ mở và thẻ đóng phải được dịch.

Ví dụ: <strong x-id="1">Decentralized</strong>

<strong x-id="1"> - Thẻ mở làm cho văn bản được in đậm

Decentralized - Văn bản có thể dịch

</strong> - Thẻ đóng

Đoạn mã nên được xử lý hơi khác so với các thẻ khác, vì chúng chứa mã không được dịch.

Ví dụ: <code>nonce</code>

<code> - Thẻ mở, chứa một đoạn mã

nonce - Văn bản không thể dịch

</code> - Thẻ đóng

Văn bản gốc cũng chứa các thẻ rút gọn, chỉ bao gồm số, khiến chức năng của chúng không dễ nhận ra ngay. Bạn có thể di chuột qua các thẻ này để xem chính xác chức năng mà chúng đảm nhận.

Trong ví dụ bên dưới, bạn có thể thấy rằng việc di chuột qua thẻ <0> cho thấy nó đại diện cho thẻ <code> và chứa một đoạn mã, do đó nội dung bên trong các thẻ này không nên được dịch.

Dạng ngắn và dạng đầy đủ/từ viết tắt

Có rất nhiều chữ viết tắt được sử dụng trên trang web, ví dụ: dapps, NFT, DAO, DeFi, v.v. Các chữ viết tắt này thường được sử dụng trong tiếng Anh và hầu hết khách truy cập trang web đều quen thuộc với chúng.

Vì chúng thường không có bản dịch chuẩn trong các ngôn ngữ khác, cách tốt nhất để xử lý những thuật ngữ này là cung cấp bản dịch mô tả đầy đủ, và thêm chữ viết tắt tiếng Anh trong ngoặc đơn.

Không dịch các chữ viết tắt này, vì hầu hết mọi người sẽ không quen thuộc với chúng, và các phiên bản dịch địa phương sẽ không mang nhiều ý nghĩa đối với phần lớn khách truy cập.

Ví dụ về cách dịch dapps:

Ứng dụng phi tập trung (dapps) → Dạng đầy đủ đã dịch (viết tắt tiếng Anh trong ngoặc)

Các thuật ngữ chưa có bản dịch chính thức

Một số thuật ngữ có thể chưa có bản dịch chuẩn trong các ngôn ngữ khác và thường được biết đến rộng rãi bằng thuật ngữ gốc tiếng Anh. Các thuật ngữ này thường liên quan đến các khái niệm mới, như proof-of-work, proof-of-stake, Beacon Chain, staking, v.v.

Khi dịch những thuật ngữ này có thể nghe không tự nhiên, vì phiên bản tiếng Anh cũng được sử dụng phổ biến trong nhiều ngôn ngữ khác, do đó rất khuyến khích nên dịch.

Khi dịch, bạn có thể thoải mái sáng tạo, dùng cách dịch mô tả, hoặc chỉ dịch sát nghĩa.

Lý do hầu hết các thuật ngữ nên được dịch, thay vì để nguyên tiếng Anh, là vì những thuật ngữ mới này sẽ ngày càng phổ biến trong tương lai, khi nhiều người bắt đầu sử dụng Ethereum và các công nghệ liên quan. Nếu chúng ta muốn nhiều người từ khắp nơi trên thế giới tham gia vào lĩnh vực này, chúng ta cần cung cấp thuật ngữ dễ hiểu bằng nhiều ngôn ngữ nhất có thể, ngay cả khi phải tự tạo ra cách dịch.

Nút & Lời kêu gọi hành động (CTA)

Trang web có nhiều nút, và chúng cần được dịch khác so với nội dung khác.

Văn bản trong nút có thể được xác định bằng cách xem ảnh chụp màn hình ngữ cảnh, đi kèm với hầu hết chuỗi, hoặc kiểm tra trong trình soạn thảo, nơi có chứa cụm từ “nút”.

Bản dịch cho nút cần ngắn gọn nhất có thể để tránh lỗi định dạng. Ngoài ra, các bản dịch của nút phải ở dạng mệnh lệnh, tức là trình bày một lệnh hoặc yêu cầu.

Dịch thuật có tính bao hàm

Người dùng truy cập Ethereum.org đến từ khắp nơi trên thế giới và có nhiều bối cảnh khác nhau. Vì vậy, ngôn ngữ trên trang web cần mang tính trung lập, chào đón tất cả mọi người và không mang tính loại trừ.

Một khía cạnh quan trọng của điều này là tính trung lập về giới. Điều này có thể được thực hiện dễ dàng bằng cách dùng cách xưng hô trang trọng và tránh các từ ngữ mang giới tính trong bản dịch.

Một cách khác để thể hiện tính bao hàm là dịch theo hướng phù hợp với khán giả toàn cầu, không giới hạn ở bất kỳ quốc gia, chủng tộc hay khu vực nào.

Cuối cùng, ngôn ngữ cần phù hợp cho mọi nhóm người dùng và mọi lứa tuổi.

Bản dịch theo ngôn ngữ cụ thể

Khi dịch, điều quan trọng là tuân theo các quy tắc ngữ pháp, quy ước và định dạng của tiếng Việt, thay vì sao chép nguyên văn từ bản gốc. Văn bản gốc tuân theo quy tắc ngữ pháp và quy ước của tiếng Anh, điều này không nhất thiết áp dụng cho nhiều ngôn ngữ khác.

Bạn cần nắm rõ các quy tắc của tiếng Việt và dịch cho phù hợp. Nếu cần hỗ trợ, hãy liên hệ với chúng tôi; chúng tôi sẽ giúp bạn tìm tài liệu tham khảo về cách áp dụng các yếu tố này trong tiếng Việt.

Một số điểm cần đặc biệt lưu ý bao gồm:

Dấu câu, định dạng

Viết hoa

Quy tắc viết hoa có sự khác biệt rất lớn giữa các ngôn ngữ.
Trong tiếng Anh, thông thường sẽ viết hoa tất cả các từ trong tiêu đề và tên riêng, các tháng, ngày, tên ngôn ngữ, ngày lễ, v.v. Trong nhiều ngôn ngữ khác, điều này là sai ngữ pháp vì họ có những quy tắc viết hoa khác.
Một số ngôn ngữ cũng có quy tắc viết hoa đại từ nhân xưng, danh từ và một số tính từ, trong khi tiếng Anh thì không.

Khoảng cách

Các quy tắc chính tả xác định cách sử dụng khoảng trắng cho từng ngôn ngữ. Vì khoảng trắng được sử dụng ở khắp mọi nơi, nên các quy tắc này là một trong những điểm khác biệt rõ ràng nhất, đồng thời cũng là yếu tố thường bị dịch sai nhiều nhất.
Một số khác biệt phổ biến về cách sử dụng khoảng trắng giữa tiếng Anh và các ngôn ngữ khác:
- Khoảng trắng trước các đơn vị đo lường và tiền tệ (ví dụ: USD, EUR, kB, MB)
- Khoảng trắng trước các ký hiệu độ (ví dụ: °C, ℉)
- Khoảng trắng trước một số dấu câu, đặc biệt là dấu chấm lửng (…)
- Khoảng trắng trước và sau dấu gạch chéo (/)

Danh sách

Mỗi ngôn ngữ đều có một tập hợp quy tắc đa dạng và phức tạp để viết danh sách. Những quy tắc này có thể khác đáng kể so với tiếng Anh.
Trong một số ngôn ngữ, từ đầu tiên của mỗi dòng mới cần được viết hoa, trong khi ở các ngôn ngữ khác, dòng mới nên bắt đầu bằng chữ thường. Nhiều ngôn ngữ cũng có các quy tắc khác nhau về việc viết hoa trong danh sách, tùy thuộc vào độ dài của từng dòng.
Điều này cũng áp dụng cho dấu câu của từng mục trong danh sách. Dấu câu kết thúc trong danh sách có thể là dấu chấm (.), dấu phẩy (,) hoặc dấu chấm phẩy (;), tùy thuộc vào ngôn ngữ.

Dấu ngoặc kép

Các ngôn ngữ sử dụng nhiều loại dấu ngoặc kép khác nhau. Chỉ đơn giản sao chép dấu ngoặc kép tiếng Anh từ nguồn thường là không chính xác.
Một số loại dấu ngoặc kép phổ biến nhất bao gồm:
- „văn bản ví dụ“
- ‚văn bản ví dụ‘
- »văn bản ví dụ«
- “văn bản ví dụ”
- ‘văn bản ví dụ’
- «văn bản ví dụ»

Dấu nối và dấu gạch ngang

Trong tiếng Anh, dấu nối (-) được dùng để nối các từ hoặc các phần khác nhau của một từ, trong khi dấu gạch ngang (–) được dùng để chỉ một khoảng hoặc một chỗ ngắt.
Nhiều ngôn ngữ có các quy tắc khác nhau về việc sử dụng dấu nối và dấu gạch ngang mà cần được tuân thủ.

Định dạng

Số

Điểm khác biệt chính trong cách viết số ở các ngôn ngữ khác nhau là ký hiệu phân tách được dùng cho số thập phân và số hàng nghìn. Đối với hàng nghìn, ký hiệu phân tách có thể là dấu chấm, dấu phẩy hoặc khoảng trắng. Tương tự, một số ngôn ngữ dùng dấu chấm thập phân, trong khi các ngôn ngữ khác dùng dấu phẩy thập phân.
- Một số ví dụ về các số lớn:
  - Tiếng Anh – 1,000.50
  - Tiếng Tây Ban Nha – 1.000,50
  - Tiếng Pháp – 1 000,50
Một yếu tố quan trọng khác khi dịch số là dấu phần trăm. Nó có thể được viết theo nhiều cách khác nhau: 100%, 100 % hoặc %100.
Cuối cùng, số âm có thể được hiển thị theo nhiều cách khác nhau, tùy thuộc vào ngôn ngữ: -100, 100-, (100) hoặc [100].

Ngày tháng

Khi dịch ngày tháng, có nhiều điểm cần lưu ý và khác biệt tùy theo ngôn ngữ. Những yếu tố này bao gồm định dạng ngày, ký hiệu phân tách, chữ hoa và số 0 đứng đầu. Ngoài ra còn có sự khác biệt giữa cách viết ngày đầy đủ và cách viết ngày bằng số.
- Một số ví dụ về định dạng ngày khác nhau:
  - Tiếng Anh – Vương quốc Anh (dd/mm/yyyy) – 1 tháng 1, 2022
  - Tiếng Anh – Mỹ (mm/dd/yyyy) – ngày 1 tháng 1, 2022
  - Tiếng Trung (yyyy-mm-dd) – 2022 年 1 月 1 日
  - Tiếng Pháp (dd/mm/yyyy) – 1er janvier 2022
  - Tiếng Ý (dd/mm/yyyy) – 1º gennaio 2022
  - Tiếng Đức (dd/mm/yyyy) – 1. Januar 2022 Januar 2022

Tiền tệ

Việc dịch các đơn vị tiền tệ có thể phức tạp do sự khác biệt về định dạng, quy ước và cách chuyển đổi. Theo nguyên tắc chung, hãy giữ nguyên đơn vị tiền tệ giống như trong nguồn. Bạn có thể thêm đơn vị tiền tệ địa phương và giá trị quy đổi trong ngoặc để người đọc dễ hiểu hơn.
Sự khác biệt chính trong cách viết đơn vị tiền tệ ở các ngôn ngữ khác nhau bao gồm vị trí ký hiệu, dấu phẩy thập phân so với dấu chấm thập phân, khoảng cách và viết tắt so với ký hiệu.
- Vị trí ký hiệu: $100 hoặc 100$
- Dấu phẩy thập phân so với dấu chấm thập phân: 100,50$ hoặc 100.50$
- Khoảng cách: 100$ hoặc 100 $
- Viết tắt so với ký hiệu: 100 $ hoặc 100 USD

Đơn vị đo lường

Theo nguyên tắc chung, hãy giữ nguyên đơn vị đo lường giống như trong nguồn. Nếu quốc gia của bạn sử dụng hệ thống khác, bạn có thể thêm phần quy đổi trong ngoặc.
Ngoài việc bản địa hóa đơn vị đo lường, cũng cần lưu ý đến sự khác biệt trong cách các ngôn ngữ sử dụng các đơn vị này. Điểm khác biệt chính là khoảng cách giữa số và đơn vị, có thể khác nhau tùy theo ngôn ngữ. Ví dụ về điều này bao gồm 100kB so với 100 kB hoặc 50ºF so với 50 ºF.

Kết luận

Dịch ethereum.org là một cơ hội tuyệt vời để tìm hiểu về các khía cạnh khác nhau của Ethereum.

Khi dịch, hãy cố gắng đừng vội vàng. Hãy thoải mái và tận hưởng niềm vui!

Cảm ơn bạn đã tham gia Chương trình Dịch thuật và giúp chúng tôi mang trang web đến với nhiều người hơn. Cộng đồng Ethereum là toàn cầu, và chúng tôi rất vui vì bạn là một phần của cộng đồng này!

Lần cập nhật trang lần cuối: 21 tháng 10, 2025