मुख्य आशयावर जा

पेक्ट्रा

पृष्ठ संपादित करा (opens in a new tab)

पेक्ट्रा नेटवर्क अपग्रेड डेन्कन् नंतर आले आणि त्याने इथेरियमच्या अंमलबजावणी स्तर आणि सहमती स्तर या दोन्हीमध्ये बदल घडवून आणले. पेक्ट्रा हे संक्षिप्त नाव प्राग आणि इलेक्ट्रा यांचे संयोजन आहे, जी अनुक्रमे अंमलबजावणी आणि सहमती स्तर तपशील बदलांची नावे आहेत. एकत्रितपणे, हे बदल इथेरियम वापरकर्ते, विकासक आणि प्रमाणक यांच्यासाठी अनेक सुधारणा आणतात.

हे अपग्रेड इथरियम मेननेटवर 364032 या पर्वावर, 07-May-2025 रोजी 10:05 (UTC) वाजता यशस्वीरित्या सक्रिय केले गेले.

पेक्ट्रा अपग्रेड हे इथेरियमच्या दीर्घकालीन विकास उद्दिष्टांमधील केवळ एक पाऊल आहे. प्रोटोकॉल रोडमॅप आणि मागील अपग्रेड्स बद्दल अधिक जाणून घ्या.

पेक्ट्रामधील सुधारणा

पेक्ट्रा कोणत्याही मागील अपग्रेड्सच्या तुलनेत सर्वाधिक संख्येने EIPs (opens in a new tab) आणते! यात अनेक किरकोळ बदल आहेत परंतु काही महत्त्वपूर्ण नवीन वैशिष्ट्ये देखील आहेत. बदलांची संपूर्ण यादी आणि तांत्रिक तपशील समाविष्ट केलेल्या वैयक्तिक EIPs मध्ये आढळू शकतात.

EOA खाते कोड

EIP-7702 (opens in a new tab) हे व्यापक खाते अमूर्तीकरण च्या दिशेने एक मोठे पाऊल आहे. या वैशिष्ट्यासह, वापरकर्ते त्यांचा पत्ता () स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्टसह विस्तारित करण्यासाठी सेट करू शकतात. हे EIP एका विशिष्ट कार्यासह नवीन प्रकारचा व्यवहार सादर करते - पत्ता मालकांना एका अधिकृततेवर स्वाक्षरी करण्याची परवानगी देणे जे त्यांचा पत्ता निवडलेल्या स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्टची नक्कल करण्यासाठी सेट करते.

या EIP सह, वापरकर्ते प्रोग्राम करण्यायोग्य वॉलेट्स निवडू शकतात जे व्यवहार बंडलिंग, गॅस-मुक्त व्यवहार आणि पर्यायी पुनर्प्राप्ती योजनांसाठी सानुकूल मालमत्ता प्रवेश यासारख्या नवीन वैशिष्ट्यांना अनुमती देतात. हा संकरित दृष्टिकोन EOAs च्या साधेपणाला कॉन्ट्रॅक्ट-आधारित खात्यांच्या प्रोग्रामेबिलिटीसह जोडतो.

7702 वरील सविस्तर माहिती येथे वाचा

कमाल प्रभावी शिल्लक वाढवणे

प्रमाणकाची सध्याची प्रभावी शिल्लक नेमकी 32 ETH आहे. एकमतामध्ये सहभागी होण्यासाठी ही किमान आवश्यक रक्कम आहे परंतु त्याच वेळी एकच प्रमाणक जास्तीत जास्त इतकाच स्टेक करू शकतो.

EIP-7251 (opens in a new tab) कमाल संभाव्य प्रभावी शिल्लक 2048 ETH पर्यंत वाढवते, याचा अर्थ असा की एकच प्रमाणक आता 32 आणि 2048 ETH च्या दरम्यान स्टेक करू शकतो. 32 च्या पटीत असण्याऐवजी, स्टेकिंग करणारे आता स्टेक करण्यासाठी ETH ची अनियंत्रित रक्कम निवडू शकतात आणि किमान रकमेच्या वरील प्रत्येक 1 ETH वर बक्षीस मिळवू शकतात. उदाहरणार्थ, जर एखाद्या प्रमाणकाची शिल्लक त्यांच्या बक्षिसांसह 33 ETH पर्यंत वाढली, तर अतिरिक्त 1 ETH देखील प्रभावी शिल्लकचा भाग मानला जातो आणि त्यावर बक्षीस मिळते.

परंतु प्रमाणकांसाठी चांगल्या बक्षीस प्रणालीचा फायदा हा या सुधारणेचा केवळ एक भाग आहे. एकाधिक प्रमाणक चालवणारे स्टेकिंग करणारे आता त्यांना एकाच प्रमाणकामध्ये एकत्रित करू शकतात, ज्यामुळे सोपे ऑपरेशन शक्य होते आणि नेटवर्कवरील ताण कमी होतो. कारण बीकन साखळी मधील प्रत्येक प्रमाणक प्रत्येक पर्वामध्ये स्वाक्षरी सबमिट करतो, अधिक प्रमाणक आणि प्रसारित करण्यासाठी मोठ्या संख्येने स्वाक्षऱ्यांसह बँडविड्थ आवश्यकता वाढतात. प्रमाणक एकत्रित केल्याने नेटवर्कवरील भार कमी होईल आणि समान आर्थिक सुरक्षा राखून नवीन स्केलिंग पर्याय उघडतील.

MaxEB वरील सविस्तर माहिती येथे वाचा

ब्लॉब प्रक्रिया क्षमता वाढ

ब्लॉब्स L2s साठी डेटा उपलब्धता प्रदान करतात. ते मागील नेटवर्क अपग्रेड मध्ये सादर केले गेले होते.

सध्या, नेटवर्क प्रति ब्लॉक सरासरी 3 ब्लॉब्स आणि जास्तीत जास्त 6 ब्लॉब्सचे लक्ष्य ठेवते. EIP-7691 (opens in a new tab) सह, सरासरी ब्लॉब संख्या 6 पर्यंत वाढविली जाईल, प्रति ब्लॉक जास्तीत जास्त 9 सह, परिणामी इथेरियम रोलअप्ससाठी क्षमता वाढेल. हे EIP PeerDAS (opens in a new tab) आणखी जास्त ब्लॉब संख्या सक्षम करेपर्यंत अंतर भरून काढण्यास मदत करते.

कॉल डेटा खर्च वाढवणे

डेंकुन अपग्रेडमध्ये ब्लॉब्स सादर करण्यापूर्वी, L2s त्यांचा डेटा इथेरियममध्ये संचयित करण्यासाठी कॉल डेटा वापरत होते. ब्लॉब्स आणि कॉल डेटा दोन्ही इथेरियमच्या बँडविड्थ वापरावर परिणाम करतात. बहुतेक ब्लॉक्स केवळ कमीतकमी कॉल डेटा वापरत असले तरी, डेटा-जड ब्लॉक्स ज्यामध्ये अनेक ब्लॉब्स देखील असतात ते इथेरियमच्या p2p नेटवर्कसाठी हानिकारक असू शकतात.

याचे निराकरण करण्यासाठी, EIP-7623 (opens in a new tab) कॉल डेटा किंमत वाढवते, परंतु केवळ डेटा-जड व्यवहारांसाठी. हे सर्वात वाईट-स्थितीतील ब्लॉक आकार मर्यादित करते, L2s ला केवळ ब्लॉब्स वापरण्यासाठी प्रोत्साहन देते आणि 99% पेक्षा जास्त व्यवहारांवर कोणताही परिणाम होऊ देत नाही.

अंमलबजावणी स्तर ट्रिगर करण्यायोग्य निर्गमने

सध्या, प्रमाणकातून निर्गमन करणे आणि स्टेक केलेले ETH काढणे हे एक सहमती स्तर ऑपरेशन आहे ज्यासाठी सक्रिय प्रमाणक की आवश्यक आहे, तीच BLS की जी प्रमाणकाद्वारे साक्षांकनासारखी सक्रिय कर्तव्ये पार पाडण्यासाठी वापरली जाते. पैसे काढण्याची अधिकारपत्रे ही एक वेगळी कोल्ड की आहे जी निर्गमन केलेला स्टेक प्राप्त करते परंतु निर्गमन ट्रिगर करू शकत नाही. स्टेकिंग करणाऱ्यांसाठी निर्गमन करण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे सक्रिय प्रमाणक की वापरून स्वाक्षरी केलेला एक विशेष संदेश बीकन साखळी नेटवर्कला पाठवणे. ज्या परिस्थितींमध्ये पैसे काढण्याची अधिकारपत्रे आणि प्रमाणक की वेगवेगळ्या संस्थांकडे असतात किंवा जेव्हा प्रमाणक की हरवली जाते तेव्हा हे मर्यादित करणारे असते.

EIP-7002 (opens in a new tab) एक नवीन कॉन्ट्रॅक्ट सादर करते जे अंमलबजावणी स्तर पैसे काढण्याची अधिकारपत्रे वापरून निर्गमन ट्रिगर करण्यासाठी वापरले जाऊ शकते. स्टेकिंग करणारे त्यांच्या प्रमाणक स्वाक्षरी की ची किंवा बीकन साखळीमध्ये प्रवेशाची अजिबात आवश्यकता नसताना या विशेष कॉन्ट्रॅक्टमधील फंक्शनला कॉल करून त्यांच्या प्रमाणकातून निर्गमन करण्यास सक्षम असतील. महत्त्वाचे म्हणजे, ऑनचेन प्रमाणक पैसे काढणे सक्षम केल्याने नोड ऑपरेटरवरील कमी विश्वास गृहीतकांसह स्टेकिंग प्रोटोकॉलला अनुमती मिळते.

ऑनचेन प्रमाणक ठेवी

प्रमाणक ठेवी सध्या eth1data poll (opens in a new tab) द्वारे प्रक्रिया केल्या जातात जे बीकन साखळीवरील एक फंक्शन आहे जे अंमलबजावणी स्तरावरून डेटा आणते. द मर्जच्या आधीच्या काळातील हे एक प्रकारचे तांत्रिक कर्ज आहे जेव्हा बीकन साखळी एक वेगळे नेटवर्क होते आणि त्याला प्रूफ-ऑफ-वर्क (PoW) री-ऑर्ग्सची चिंता करावी लागत होती.

EIP-6110 (opens in a new tab) हा अंमलबजावणीपासून सहमती स्तरापर्यंत ठेवी वितरीत करण्याचा एक नवीन मार्ग आहे, जो कमी अंमलबजावणी जटिलतेसह त्वरित प्रक्रियेस अनुमती देतो. विलीन झालेल्या इथेरियमसाठी ठेवी हाताळण्याचा हा अधिक सुरक्षित मार्ग आहे. हे प्रोटोकॉलला भविष्यासाठी सज्ज करण्यास देखील मदत करते कारण नोड बूटस्ट्रॅप करण्यासाठी ऐतिहासिक ठेवींची आवश्यकता नसते, जे इतिहास समाप्तीसाठी आवश्यक आहे.

BLS12-381 साठी प्रीकंपाइल

प्रीकंपाइल्स हे स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट्सचा एक विशेष संच आहेत जे थेट इथेरियम व्हर्च्युअल मशीन (EVM) मध्ये तयार केलेले असतात. नियमित कॉन्ट्रॅक्ट्सच्या विपरीत, प्रीकंपाइल्स वापरकर्त्यांद्वारे तैनात केले जात नाहीत तर ते क्लायंट अंमलबजावणीचाच एक भाग असतात, जे त्याच्या मूळ भाषेत (उदा. Go, Java, इ., Solidity नाही) लिहिलेले असतात. प्रीकंपाइल्स क्रिप्टोग्राफिक ऑपरेशन्ससारख्या मोठ्या प्रमाणावर वापरल्या जाणाऱ्या आणि प्रमाणित कार्यांसाठी काम करतात. स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट विकासक प्रीकंपाइल्सना नियमित कॉन्ट्रॅक्ट म्हणून कॉल करू शकतात परंतु अधिक सुरक्षितता आणि कार्यक्षमतेसह.

EIP-2537 (opens in a new tab) BLS12-381 (opens in a new tab) वरील वक्र ऑपरेशन्ससाठी नवीन प्रीकंपाइल्स जोडते. हा लंबवर्तुळाकार वक्र त्याच्या व्यावहारिक गुणधर्मांमुळे क्रिप्टोकरन्सी इकोसिस्टममध्ये मोठ्या प्रमाणावर वापरला जाऊ लागला. अधिक विशेषतः, तो इथेरियमच्या सहमती स्तराद्वारे स्वीकारला गेला आहे, जिथे तो प्रमाणकांद्वारे वापरला जातो.

नवीन प्रीकंपाइल प्रत्येक विकासकासाठी या वक्राचा वापर करून सहजपणे, कार्यक्षमतेने आणि सुरक्षितपणे क्रिप्टोग्राफिक ऑपरेशन्स करण्याची क्षमता जोडते, उदाहरणार्थ, स्वाक्षऱ्या सत्यापित करणे. या वक्रावर अवलंबून असलेले ऑनचेन ॲप्लिकेशन्स काही सानुकूल कॉन्ट्रॅक्टऐवजी प्रीकंपाइलवर अवलंबून राहून अधिक गॅस कार्यक्षम आणि सुरक्षित होऊ शकतात. हे प्रामुख्याने अशा ॲप्लिकेशन्सना लागू होते ज्यांना EVM च्या आत प्रमाणकांबद्दल तर्क करायचा आहे, उदा., स्टेकिंग पूल्स, रिस्टेकिंग, लाइट क्लायंट्स, सेतू आणि झिरो-नॉलेज देखील.

स्थितीमधून ऐतिहासिक ब्लॉक हॅशेस सर्व्ह करणे

EVM सध्या BLOCKHASH ऑपकोड प्रदान करते जे कॉन्ट्रॅक्ट विकासकांना थेट अंमलबजावणी स्तरामध्ये ब्लॉकचा हॅश पुनर्प्राप्त करण्यास सक्षम करते. तथापि, हे केवळ मागील 256 ब्लॉक्सपुरते मर्यादित आहे आणि भविष्यात स्टेटलेस क्लायंट्ससाठी समस्याप्रधान होऊ शकते.

EIP-2935 (opens in a new tab) एक नवीन सिस्टम कॉन्ट्रॅक्ट तयार करते जे मागील 8192 ब्लॉक हॅशेस स्टोरेज स्लॉट्स म्हणून सर्व्ह करू शकते. हे स्टेटलेस अंमलबजावणीसाठी प्रोटोकॉलला भविष्यासाठी सज्ज करण्यास मदत करते आणि जेव्हा verkle tries स्वीकारले जातात तेव्हा अधिक कार्यक्षम बनते. तथापि, या व्यतिरिक्त, रोलअप्सना याचा लगेच फायदा होऊ शकतो, कारण ते थेट मोठ्या ऐतिहासिक विंडोसह कॉन्ट्रॅक्टची चौकशी करू शकतात.

समिती निर्देशांक साक्षांकनाच्या बाहेर हलवणे

बीकन साखळी एकमत हे प्रमाणकांनी नवीनतम ब्लॉक आणि अंतिम झालेले पर्व यासाठी त्यांची मते नोंदवण्यावर आधारित आहे. साक्षांकनामध्ये 3 घटक समाविष्ट आहेत, ज्यापैकी 2 मते आहेत आणि तिसरा समिती निर्देशांक मूल्य आहे.

EIP-7549 (opens in a new tab) हा निर्देशांक स्वाक्षरी केलेल्या साक्षांकन संदेशाच्या बाहेर हलवतो, ज्यामुळे एकमत मते सत्यापित करणे आणि एकत्रित करणे सोपे होते. हे प्रत्येक सहमती क्लायंटमध्ये अधिक कार्यक्षमता सक्षम करेल आणि इथेरियम एकमत सिद्ध करण्यासाठी झिरो-नॉलेज सर्किट्समध्ये महत्त्वपूर्ण कार्यप्रदर्शन सुधारणा आणू शकते.

EL कॉन्फिग फाइल्समध्ये ब्लॉब वेळापत्रक जोडणे

EIP-7840 (opens in a new tab) हा एक सोपा बदल आहे जो अंमलबजावणी स्तर क्लायंट कॉन्फिगरेशनमध्ये एक नवीन फील्ड जोडतो. हे ब्लॉक्सची संख्या कॉन्फिगर करते, प्रति ब्लॉक लक्ष्य आणि कमाल ब्लॉब संख्या तसेच ब्लॉब शुल्क समायोजनासाठी डायनॅमिक सेटिंग सक्षम करते. थेट परिभाषित कॉन्फिगरेशनसह, क्लायंट्स Engine API द्वारे ही माहिती देवाणघेवाण करण्याची जटिलता टाळू शकतात.

इथेरियम वापरकर्ता, विकासक किंवा प्रमाणक म्हणून पेक्ट्राचा तुमच्यावर विशेषतः कसा परिणाम होतो याबद्दल अधिक जाणून घेण्यासाठी, पेक्ट्रा FAQ पहा.

या अपग्रेडचा सर्व इथेरियम नोड्स आणि प्रमाणकांवर परिणाम होतो का?

होय, पेक्ट्रा अपग्रेडसाठी अंमलबजावणी क्लायंट्स आणि सहमती क्लायंट्स या दोन्हीमध्ये अद्यतने आवश्यक आहेत. सर्व मुख्य इथेरियम क्लायंट्स उच्च प्राधान्य म्हणून चिन्हांकित केलेल्या हार्ड फोर्कला समर्थन देणाऱ्या आवृत्त्या जारी करतील. अपग्रेडनंतर इथेरियम नेटवर्कसह सिंक्रोनायझेशन राखण्यासाठी, नोड ऑपरेटर्सनी ते समर्थित क्लायंट आवृत्ती चालवत असल्याची खात्री करणे आवश्यक आहे. लक्षात घ्या की क्लायंट रिलीझबद्दलची माहिती वेळ-संवेदनशील आहे आणि वापरकर्त्यांनी सर्वात वर्तमान तपशीलांसाठी नवीनतम अद्यतनांचा संदर्भ घ्यावा.

हार्ड फोर्कनंतर ETH कसे रूपांतरित केले जाऊ शकते?

  • तुमच्या ETH साठी कोणतीही कृती आवश्यक नाही: इथेरियम पेक्ट्रा अपग्रेडनंतर, तुमचे ETH रूपांतरित किंवा अपग्रेड करण्याची आवश्यकता नाही. तुमच्या खात्यातील शिल्लक तशीच राहील आणि तुम्ही सध्या धारण केलेले ETH हार्ड फोर्कनंतर त्याच्या विद्यमान स्वरूपात प्रवेशयोग्य राहील.
  • घोटाळ्यांपासून सावध रहा!  तुम्हाला तुमचे ETH "अपग्रेड" करण्याची सूचना देणारी कोणतीही व्यक्ती तुमची फसवणूक करण्याचा प्रयत्न करत आहे. या अपग्रेडच्या संदर्भात तुम्हाला काहीही करण्याची आवश्यकता नाही. तुमची मालमत्ता पूर्णपणे अप्रभावित राहील. लक्षात ठेवा, माहितीपूर्ण राहणे हा घोटाळ्यांविरूद्ध सर्वोत्तम बचाव आहे.

घोटाळे ओळखणे आणि टाळणे याबद्दल अधिक

दृश्य स्वरूपात शिकण्यास प्राधान्य देता?

What's going into the Pectra upgrade?

Christine Kim on Ethereum's Pectra upgrade, covering the EIPs included in the upgrade, what they change about the protocol, and why they matter for users, developers, and validators.

Watch with transcript 

पेक्ट्रा अपग्रेडमध्ये काय समाविष्ट आहे? - क्रिस्टीन किम

Ethereum Pectra upgrade: what stakers need to know

Explaining the Pectra upgrade from a staker's perspective, covering the practical impacts on validators, staking operations, and the key EIPs that affect staking in the Ethereum protocol.

Watch with transcript 

इथेरियम पेक्ट्रा अपग्रेड: स्टेकिंग करणाऱ्यांना काय माहित असणे आवश्यक आहे — ब्लॉकडेमन

पुढील वाचन

पृष्ठ शेवटचे अपडेट: 6 जून, 2026