వాలిడియం

వాలిడియం అనేది ZK-రోల్అప్‌ల వలె చెల్లుబాటు రుజువులను ఉపయోగించి లావాదేవీల సమగ్రతను అమలు చేసే ఒక స్కేలింగ్ పరిష్కారం, కానీ ఇది లావాదేవీల డేటాను ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లో నిల్వ చేయదు. ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యత కొన్ని రాజీలను ప్రవేశపెట్టినప్పటికీ, ఇది స్కేలబిలిటీలో భారీ మెరుగుదలలకు దారి తీస్తుంది (వాలిడియంలు సెకనుకు ~9,000 లావాదేవీలను లేదా అంతకంటే ఎక్కువ (opens in a new tab) ప్రాసెస్ చేయగలవు).

ముందస్తు అవసరాలు

మీరు ఎథీరియం స్కేలింగ్ మరియు లేయర్ 2 (l2) గురించిన మా పేజీని చదివి అర్థం చేసుకుని ఉండాలి.

వాలిడియం అంటే ఏమిటి?

వాలిడియంలు అనేవి ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్ వెలుపల లావాదేవీలను ప్రాసెస్ చేయడం ద్వారా లావాదేవీల సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి రూపొందించబడిన ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యత మరియు గణనను ఉపయోగించే స్కేలింగ్ పరిష్కారాలు. శూన్య-జ్ఞాన రోల్అప్‌ల (ZK-రోల్అప్‌లు) వలె, వాలిడియంలు ఎథీరియంలో ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీలను ధృవీకరించడానికి ప్రచురిస్తాయి. ఇది చెల్లని స్థితి పరివర్తనలను నిరోధిస్తుంది మరియు వాలిడియం చైన్ యొక్క భద్రతా హామీలను పెంచుతుంది.

ఈ "చెల్లుబాటు రుజువులు" ZK-SNARKs (Zero-Knowledge Succinct Non-Interactive Argument of Knowledge) లేదా ZK-STARKs (Zero-Knowledge Scalable Transparent ARgument of Knowledge) రూపంలో రావచ్చు. శూన్య-జ్ఞాన నిరూపణల (opens in a new tab) గురించి మరింత తెలుసుకోండి.

వాలిడియం వినియోగదారులకు చెందిన నిధులు ఎథీరియంలోని ఒక స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్ ద్వారా నియంత్రించబడతాయి. ZK-రోల్అప్‌ల మాదిరిగానే వాలిడియంలు దాదాపు తక్షణ ఉపసంహరణలను అందిస్తాయి; మెయిన్‌నెట్‌లో ఉపసంహరణ అభ్యర్థన కోసం చెల్లుబాటు రుజువు ధృవీకరించబడిన తర్వాత, వినియోగదారులు మెర్కల్ రుజువులను అందించడం ద్వారా నిధులను ఉపసంహరించుకోవచ్చు. మెర్కల్ రుజువు ధృవీకరించబడిన లావాదేవీల బ్యాచ్‌లో వినియోగదారు ఉపసంహరణ లావాదేవీ చేర్చబడిందని నిర్ధారిస్తుంది, తద్వారా ఆన్‌చైన్ కాంట్రాక్ట్ ఉపసంహరణను ప్రాసెస్ చేయడానికి అనుమతిస్తుంది.

అయితే, వాలిడియం వినియోగదారుల నిధులు స్తంభింపజేయబడవచ్చు మరియు ఉపసంహరణలు పరిమితం చేయబడవచ్చు. వాలిడియం చైన్‌లోని డేటా లభ్యత నిర్వాహకులు వినియోగదారుల నుండి ఆఫ్‌చైన్ స్థితి డేటాను నిలిపివేస్తే ఇది జరగవచ్చు. లావాదేవీల డేటాకు ప్రాప్యత లేకుండా, వినియోగదారులు నిధుల యాజమాన్యాన్ని నిరూపించడానికి మరియు ఉపసంహరణలను అమలు చేయడానికి అవసరమైన మెర్కల్ రుజువును లెక్కించలేరు.

వాలిడియంలు మరియు ZK-రోల్అప్‌ల మధ్య ఉన్న ప్రధాన వ్యత్యాసం ఇదే—డేటా లభ్యత స్పెక్ట్రమ్‌లో వాటి స్థానాలు. రెండు పరిష్కారాలు డేటా నిల్వను భిన్నంగా సంప్రదిస్తాయి, ఇది భద్రత మరియు విశ్వాసరహితత్వంపై ప్రభావాలను చూపుతుంది.

వాలిడియంలు ఎథీరియంతో ఎలా సంకర్షణ చెందుతాయి?

వాలిడియంలు అనేవి ఇప్పటికే ఉన్న ఎథీరియం చైన్ పైన నిర్మించబడిన స్కేలింగ్ ప్రోటోకాల్‌లు. ఇది లావాదేవీలను ఆఫ్‌చైన్‌లో అమలు చేసినప్పటికీ, వాలిడియం చైన్ మెయిన్‌నెట్‌లో డిప్లాయ్ చేయబడిన స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌ల సేకరణ ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది, వీటిలో ఇవి ఉంటాయి:

1. ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్: స్థితి నవీకరణలు చేస్తున్నప్పుడు వాలిడియం ఆపరేటర్ సమర్పించిన రుజువుల చెల్లుబాటును ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్ ధృవీకరిస్తుంది. ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీల ఖచ్చితత్వాన్ని ధృవీకరించే చెల్లుబాటు రుజువులు మరియు ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీల డేటా ఉనికిని ధృవీకరించే డేటా లభ్యత రుజువులు ఇందులో ఉంటాయి.

2. ప్రధాన కాంట్రాక్ట్: ప్రధాన కాంట్రాక్ట్ బ్లాక్ ఉత్పత్తిదారులు సమర్పించిన స్థితి నిబద్ధతలను (మెర్కల్ రూట్‌లు) నిల్వ చేస్తుంది మరియు ఆన్‌చైన్‌లో చెల్లుబాటు రుజువు ధృవీకరించబడిన తర్వాత వాలిడియం స్థితిని నవీకరిస్తుంది. ఈ కాంట్రాక్ట్ వాలిడియం చైన్‌కు డిపాజిట్లను మరియు దాని నుండి ఉపసంహరణలను కూడా ప్రాసెస్ చేస్తుంది.

వాలిడియంలు కింది వాటి కోసం ప్రధాన ఎథీరియం చైన్‌పై కూడా ఆధారపడతాయి:

తుది పరిష్కారం

మాతృ చైన్ వాటి చెల్లుబాటును ధృవీకరించే వరకు వాలిడియంలో అమలు చేయబడిన లావాదేవీలు పూర్తిగా నిర్ధారించబడవు. వాలిడియంలో నిర్వహించబడే అన్ని వ్యాపారాలు చివరికి మెయిన్‌నెట్‌లో తుది పరిష్కారం చేయబడాలి. ఎథీరియం బ్లాక్‌చైన్ వాలిడియం వినియోగదారులకు "తుది పరిష్కార హామీలను" కూడా అందిస్తుంది, అంటే ఆన్‌చైన్‌కు కట్టుబడి ఉన్న తర్వాత ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీలను వెనక్కి తీసుకోలేము లేదా మార్చలేము.

భద్రత

తుది పరిష్కార లేయర్‌గా పనిచేసే ఎథీరియం, వాలిడియంలో స్థితి పరివర్తనల చెల్లుబాటుకు కూడా హామీ ఇస్తుంది. వాలిడియం చైన్‌లో అమలు చేయబడిన ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీలు బేస్ ఎథీరియం లేయర్‌లోని స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్ ద్వారా ధృవీకరించబడతాయి.

ఆన్‌చైన్ ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్ రుజువును చెల్లనిదిగా భావిస్తే, లావాదేవీలు తిరస్కరించబడతాయి. అంటే వాలిడియం స్థితిని నవీకరించడానికి ముందు ఆపరేటర్లు ఎథీరియం ప్రోటోకాల్ ద్వారా అమలు చేయబడిన చెల్లుబాటు షరతులను సంతృప్తి పరచాలి.

వాలిడియం ఎలా పనిచేస్తుంది?

లావాదేవీలు

వినియోగదారులు వాలిడియం చైన్‌లో లావాదేవీలను అమలు చేయడానికి బాధ్యత వహించే నోడ్ అయిన ఆపరేటర్‌కు లావాదేవీలను సమర్పిస్తారు. కొన్ని వాలిడియంలు చైన్‌ను అమలు చేయడానికి ఏకైక ఆపరేటర్‌ను ఉపయోగించవచ్చు లేదా ఆపరేటర్లను మార్చడానికి ప్రూఫ్-ఆఫ్-స్టేక్ (PoS) యంత్రాంగంపై ఆధారపడవచ్చు.

ఆపరేటర్ లావాదేవీలను ఒక బ్యాచ్‌గా కలుపుతాడు మరియు నిరూపణ కోసం దానిని ప్రూవింగ్ సర్క్యూట్‌కు పంపుతాడు. ప్రూవింగ్ సర్క్యూట్ లావాదేవీల బ్యాచ్‌ను (మరియు ఇతర సంబంధిత డేటాను) ఇన్‌పుట్‌లుగా అంగీకరిస్తుంది మరియు కార్యకలాపాలు సరిగ్గా నిర్వహించబడ్డాయని ధృవీకరించే చెల్లుబాటు రుజువును అవుట్‌పుట్ చేస్తుంది.

స్థితి నిబద్ధతలు

వాలిడియం యొక్క స్థితి మెర్కిల్ వృక్షంగా హ్యాష్ చేయబడుతుంది, దీని రూట్ ఎథీరియంలోని ప్రధాన కాంట్రాక్ట్‌లో నిల్వ చేయబడుతుంది. మెర్కల్ రూట్, దీనిని స్టేట్ రూట్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది వాలిడియంలోని ఖాతాలు మరియు బ్యాలెన్స్‌ల ప్రస్తుత స్థితికి క్రిప్టోగ్రాఫిక్ నిబద్ధతగా పనిచేస్తుంది.

స్థితి నవీకరణను నిర్వహించడానికి, ఆపరేటర్ తప్పనిసరిగా కొత్త స్టేట్ రూట్‌ను (లావాదేవీలను అమలు చేసిన తర్వాత) లెక్కించాలి మరియు దానిని ఆన్‌చైన్ కాంట్రాక్ట్‌కు సమర్పించాలి. చెల్లుబాటు రుజువు సరిగ్గా ఉంటే, ప్రతిపాదిత స్థితి అంగీకరించబడుతుంది మరియు వాలిడియం కొత్త స్టేట్ రూట్‌కు మారుతుంది.

డిపాజిట్లు మరియు ఉపసంహరణలు

వినియోగదారులు ఆన్‌చైన్ కాంట్రాక్ట్‌లో ETH (లేదా ఏదైనా ERC-అనుకూల టోకెన్) డిపాజిట్ చేయడం ద్వారా ఎథీరియం నుండి వాలిడియంకు నిధులను తరలిస్తారు. కాంట్రాక్ట్ డిపాజిట్ ఈవెంట్‌ను వాలిడియం ఆఫ్‌చైన్‌కు ప్రసారం చేస్తుంది, ఇక్కడ వినియోగదారు చిరునామాకు వారి డిపాజిట్‌కు సమానమైన మొత్తం జమ చేయబడుతుంది. ఆపరేటర్ ఈ డిపాజిట్ లావాదేవీని కొత్త బ్యాచ్‌లో కూడా చేర్చుతాడు.

నిధులను తిరిగి మెయిన్‌నెట్‌కు తరలించడానికి, వాలిడియం వినియోగదారు ఉపసంహరణ లావాదేవీని ప్రారంభిస్తారు మరియు దానిని ఆపరేటర్‌కు సమర్పిస్తారు, అతను ఉపసంహరణ అభ్యర్థనను ధృవీకరించి దానిని బ్యాచ్‌లో చేర్చుతాడు. సిస్టమ్ నుండి నిష్క్రమించడానికి ముందే వాలిడియం చైన్‌లోని వినియోగదారు ఆస్తులు కూడా నాశనం చేయబడతాయి. బ్యాచ్‌తో అనుబంధించబడిన చెల్లుబాటు రుజువు ధృవీకరించబడిన తర్వాత, వినియోగదారు వారి ప్రారంభ డిపాజిట్‌లో మిగిలిన భాగాన్ని ఉపసంహరించుకోవడానికి ప్రధాన కాంట్రాక్ట్‌ను కాల్ చేయవచ్చు.

సెన్సార్‌షిప్ నిరోధక యంత్రాంగంగా, వాలిడియం ప్రోటోకాల్ వినియోగదారులను ఆపరేటర్ ద్వారా వెళ్లకుండా నేరుగా వాలిడియం కాంట్రాక్ట్ నుండి ఉపసంహరించుకోవడానికి అనుమతిస్తుంది. ఈ సందర్భంలో, వినియోగదారులు స్టేట్ రూట్‌లో ఖాతా చేర్చబడిందని చూపే మెర్కల్ రుజువును ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్‌కు అందించాలి. రుజువు అంగీకరించబడితే, వినియోగదారు వాలిడియం నుండి వారి నిధులను నిష్క్రమించడానికి ప్రధాన కాంట్రాక్ట్ యొక్క ఉపసంహరణ ఫంక్షన్‌ను కాల్ చేయవచ్చు.

బ్యాచ్ సమర్పణ

లావాదేవీల బ్యాచ్‌ను అమలు చేసిన తర్వాత, ఆపరేటర్ అనుబంధిత చెల్లుబాటు రుజువును ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్‌కు సమర్పిస్తాడు మరియు ప్రధాన కాంట్రాక్ట్‌కు కొత్త స్టేట్ రూట్‌ను ప్రతిపాదిస్తాడు. రుజువు చెల్లుబాటు అయితే, ప్రధాన కాంట్రాక్ట్ వాలిడియం స్థితిని నవీకరిస్తుంది మరియు బ్యాచ్‌లోని లావాదేవీల ఫలితాలను ఖరారు చేస్తుంది.

ZK-రోలప్ వలె కాకుండా, వాలిడియంలోని బ్లాక్ ఉత్పత్తిదారులు లావాదేవీల బ్యాచ్‌ల కోసం లావాదేవీల డేటాను ప్రచురించాల్సిన అవసరం లేదు (బ్లాక్ హెడర్‌లు మాత్రమే). ఇది వాలిడియంను పూర్తిగా ఆఫ్‌చైన్ స్కేలింగ్ ప్రోటోకాల్‌గా చేస్తుంది, దీనికి విరుద్ధంగా "హైబ్రిడ్" స్కేలింగ్ ప్రోటోకాల్‌లు (అంటే, లేయర్ 2 (l2)) బ్లాబ్ డేటా, calldata, లేదా రెండింటి కలయికను ఉపయోగించి ప్రధాన ఎథీరియం చైన్‌లో స్థితి డేటాను ప్రచురిస్తాయి.

డేటా లభ్యత

పేర్కొన్నట్లుగా, వాలిడియంలు ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యత నమూనాను ఉపయోగిస్తాయి, ఇక్కడ ఆపరేటర్లు అన్ని లావాదేవీల డేటాను ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్ వెలుపల నిల్వ చేస్తారు. వాలిడియం యొక్క తక్కువ ఆన్‌చైన్ డేటా ఫుట్‌ప్రింట్ స్కేలబిలిటీని మెరుగుపరుస్తుంది (లావాదేవీల సామర్థ్యం ఎథీరియం యొక్క డేటా ప్రాసెసింగ్ సామర్థ్యంతో పరిమితం చేయబడదు) మరియు వినియోగదారు రుసుములను తగ్గిస్తుంది (ఆన్‌చైన్‌లో డేటాను ప్రచురించే ఖర్చు తక్కువగా ఉంటుంది).

అయితే, ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యత ఒక సమస్యను కలిగిస్తుంది: మెర్కల్ రుజువులను సృష్టించడానికి లేదా ధృవీకరించడానికి అవసరమైన డేటా అందుబాటులో ఉండకపోవచ్చు. అంటే ఆపరేటర్లు హానికరంగా ప్రవర్తిస్తే వినియోగదారులు ఆన్‌చైన్ కాంట్రాక్ట్ నుండి నిధులను ఉపసంహరించుకోలేకపోవచ్చు.

వివిధ వాలిడియం పరిష్కారాలు స్థితి డేటా నిల్వను వికేంద్రీకరించడం ద్వారా ఈ సమస్యను పరిష్కరించడానికి ప్రయత్నిస్తాయి. ఆఫ్‌చైన్ డేటాను నిల్వ చేయడానికి మరియు అభ్యర్థనపై వినియోగదారులకు అందుబాటులో ఉంచడానికి బాధ్యత వహించే "డేటా లభ్యత నిర్వాహకులకు" అంతర్లీన డేటాను పంపమని బ్లాక్ ఉత్పత్తిదారులను బలవంతం చేయడం ఇందులో ఉంటుంది.

వాలిడియంలోని డేటా లభ్యత నిర్వాహకులు ప్రతి వాలిడియం బ్యాచ్‌పై సంతకం చేయడం ద్వారా ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీల కోసం డేటా లభ్యతను ధృవీకరిస్తారు. ఈ సంతకాలు "లభ్యత రుజువు" రూపాన్ని కలిగి ఉంటాయి, వీటిని ఆన్‌చైన్ ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్ స్థితి నవీకరణలను ఆమోదించడానికి ముందు తనిఖీ చేస్తుంది.

డేటా లభ్యత నిర్వహణ పట్ల వాటి విధానంలో వాలిడియంలు విభిన్నంగా ఉంటాయి. కొన్ని స్థితి డేటాను నిల్వ చేయడానికి విశ్వసనీయ పార్టీలపై ఆధారపడతాయి, మరికొన్ని ఈ పని కోసం యాదృచ్ఛికంగా కేటాయించబడిన వాలిడేటర్లను ఉపయోగిస్తాయి.

డేటా లభ్యత కమిటీ (DAC)

ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యతకు హామీ ఇవ్వడానికి, కొన్ని వాలిడియం పరిష్కారాలు స్థితి కాపీలను నిల్వ చేయడానికి మరియు డేటా లభ్యత రుజువును అందించడానికి డేటా లభ్యత కమిటీ (DAC) అని సమిష్టిగా పిలువబడే విశ్వసనీయ సంస్థల సమూహాన్ని నియమిస్తాయి. సభ్యత్వం తక్కువగా ఉన్నందున DACలను అమలు చేయడం సులభం మరియు తక్కువ సమన్వయం అవసరం.

అయితే, అవసరమైనప్పుడు (ఉదా., మెర్కల్ రుజువులను రూపొందించడానికి) డేటాను అందుబాటులో ఉంచడానికి వినియోగదారులు తప్పనిసరిగా DACని విశ్వసించాలి. డేటా లభ్యత కమిటీల సభ్యులు హానికరమైన నటుడి ద్వారా రాజీపడే (opens in a new tab) అవకాశం ఉంది, వారు ఆఫ్‌చైన్ డేటాను నిలిపివేయగలరు.

వాలిడియంలలోని డేటా లభ్యత కమిటీల గురించి మరింత (opens in a new tab).

బాండెడ్ డేటా లభ్యత

ఇతర వాలిడియంలకు ఆఫ్‌లైన్ డేటాను నిల్వ చేసే బాధ్యత కలిగిన పాల్గొనేవారు తమ పాత్రలను స్వీకరించే ముందు స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌లో టోకెన్‌లను స్టేక్ చేయడం (అంటే లాక్ చేయడం) అవసరం. ఈ స్టేక్ డేటా లభ్యత నిర్వాహకుల మధ్య నిజాయితీ ప్రవర్తనకు హామీ ఇవ్వడానికి "బాండ్"గా పనిచేస్తుంది మరియు విశ్వాస ఉపకల్పనలను తగ్గిస్తుంది. ఈ పాల్గొనేవారు డేటా లభ్యతను నిరూపించడంలో విఫలమైతే, బాండ్ స్లాషింగ్ చేయబడుతుంది.

బాండెడ్ డేటా లభ్యత పథకంలో, అవసరమైన స్టేక్‌ను అందించిన తర్వాత ఎవరికైనా ఆఫ్‌చైన్ డేటాను ఉంచడానికి కేటాయించవచ్చు. ఇది అర్హత కలిగిన డేటా లభ్యత నిర్వాహకుల సమూహాన్ని విస్తరిస్తుంది, డేటా లభ్యత కమిటీలను (DACలు) ప్రభావితం చేసే కేంద్రీకరణను తగ్గిస్తుంది. మరీ ముఖ్యంగా, ఈ విధానం హానికరమైన కార్యకలాపాలను నిరోధించడానికి క్రిప్టోఎకనామిక్ ప్రోత్సాహకాలపై ఆధారపడుతుంది, ఇది వాలిడియంలో ఆఫ్‌లైన్ డేటాను భద్రపరచడానికి విశ్వసనీయ పార్టీలను నియమించడం కంటే చాలా సురక్షితమైనది.

వాలిడియంలలో బాండెడ్ డేటా లభ్యత గురించి మరింత (opens in a new tab).

వొలిషన్స్ మరియు వాలిడియం

వాలిడియంలు అనేక ప్రయోజనాలను అందిస్తాయి కానీ రాజీలతో వస్తాయి (ముఖ్యంగా, డేటా లభ్యత). కానీ, అనేక స్కేలింగ్ పరిష్కారాల వలె, వాలిడియంలు నిర్దిష్ట వినియోగ-కేసులకు సరిపోతాయి—అందుకే వొలిషన్స్ సృష్టించబడ్డాయి.

వొలిషన్స్ ZK-రోలప్ మరియు వాలిడియం చైన్‌ను మిళితం చేస్తాయి మరియు రెండు స్కేలింగ్ పరిష్కారాల మధ్య మారడానికి వినియోగదారులను అనుమతిస్తాయి. వొలిషన్స్‌తో, వినియోగదారులు నిర్దిష్ట లావాదేవీల కోసం వాలిడియం యొక్క ఆఫ్‌చైన్ డేటా లభ్యతను సద్వినియోగం చేసుకోవచ్చు, అదే సమయంలో అవసరమైతే ఆన్‌చైన్ డేటా లభ్యత పరిష్కారానికి (ZK-రోలప్) మారే స్వేచ్ఛను కలిగి ఉంటారు. ఇది ముఖ్యంగా వినియోగదారులకు వారి ప్రత్యేక పరిస్థితుల ద్వారా నిర్దేశించబడిన రాజీలను ఎంచుకునే స్వేచ్ఛను ఇస్తుంది.

వికేంద్రీకృత ఎక్స్ఛేంజ్ (DEX) అధిక-విలువ ట్రేడ్‌ల కోసం వాలిడియం యొక్క స్కేలబుల్ మరియు ప్రైవేట్ మౌలిక సదుపాయాలను ఉపయోగించడానికి ఇష్టపడవచ్చు. ZK-రోలప్ యొక్క అధిక భద్రతా హామీలు మరియు విశ్వాసరహితత్వం కోరుకునే వినియోగదారుల కోసం ఇది ZK-రోలప్‌ను కూడా ఉపయోగించవచ్చు.

వాలిడియంలు మరియు EVM అనుకూలత

ZK-రోల్అప్‌ల వలె, వాలిడియంలు ఎక్కువగా టోకెన్ మార్పిడులు మరియు చెల్లింపుల వంటి సాధారణ అప్లికేషన్‌లకు సరిపోతాయి. శూన్య-జ్ఞాన నిరూపణ సర్క్యూట్‌లో EVM సూచనలను నిరూపించడంలో గణనీయమైన ఓవర్‌హెడ్ ఉన్నందున, వాలిడియంలలో సాధారణ గణన మరియు స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్ అమలుకు మద్దతు ఇవ్వడం కష్టం.

కొన్ని వాలిడియం ప్రాజెక్ట్‌లు సమర్థవంతమైన నిరూపణ కోసం ఆప్టిమైజ్ చేయబడిన అనుకూల బైట్‌కోడ్‌ను సృష్టించడానికి EVM-అనుకూల భాషలను (ఉదా., Solidity, Vyper) కంపైలింగ్ చేయడం ద్వారా ఈ సమస్యను పక్కదారి పట్టించడానికి ప్రయత్నిస్తాయి. ఈ విధానం యొక్క లోపం ఏమిటంటే, కొత్త శూన్య-జ్ఞాన నిరూపణ-స్నేహపూర్వక VMలు ముఖ్యమైన EVM ఆప్‌కోడ్‌లకు మద్దతు ఇవ్వకపోవచ్చు మరియు సరైన అనుభవం కోసం డెవలపర్‌లు నేరుగా ఉన్నత-స్థాయి భాషలో వ్రాయవలసి ఉంటుంది. ఇది మరిన్ని సమస్యలను సృష్టిస్తుంది: ఇది డెవలపర్‌లను పూర్తిగా కొత్త డెవలప్‌మెంట్ స్టాక్‌తో డాప్‌లను (dapps) నిర్మించమని బలవంతం చేస్తుంది మరియు ప్రస్తుత ఎథీరియం మౌలిక సదుపాయాలతో అనుకూలతను విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది.

అయితే, కొన్ని బృందాలు ZK-ప్రూవింగ్ సర్క్యూట్‌ల కోసం ఇప్పటికే ఉన్న EVM ఆప్‌కోడ్‌లను ఆప్టిమైజ్ చేయడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాయి. ఇది ప్రోగ్రామ్ అమలు యొక్క ఖచ్చితత్వాన్ని ధృవీకరించడానికి రుజువులను ఉత్పత్తి చేసే EVM-అనుకూల VM అయిన శూన్య-జ్ఞాన ఎథీరియం వర్చువల్ మెషిన్ (zkEVM) అభివృద్ధికి దారి తీస్తుంది. zkEVMతో, వాలిడియం చైన్‌లు స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్‌లను ఆఫ్‌చైన్‌లో అమలు చేయగలవు మరియు ఎథీరియంలో ఆఫ్‌చైన్ గణనను (దానిని మళ్లీ అమలు చేయకుండానే) ధృవీకరించడానికి చెల్లుబాటు రుజువులను సమర్పించగలవు.

zkEVMల గురించి మరింత (opens in a new tab).

వాలిడియంలు ఎథీరియంను ఎలా స్కేల్ చేస్తాయి?

1. ఆఫ్‌చైన్ డేటా నిల్వ

ఆప్టిమిస్టిక్ రోల్అప్‌లు మరియు ZK-రోల్అప్‌ల వంటి లేయర్ 2 (l2) స్కేలింగ్ ప్రాజెక్ట్‌లు, L1లో కొంత లావాదేవీల డేటాను ప్రచురించడం ద్వారా భద్రత కోసం స్వచ్ఛమైన ఆఫ్‌చైన్ స్కేలింగ్ ప్రోటోకాల్‌ల (ఉదా., ప్లాస్మా) అనంతమైన స్కేలబిలిటీని వర్తకం చేస్తాయి. కానీ దీని అర్థం రోల్అప్‌ల స్కేలబిలిటీ లక్షణాలు ఎథీరియం మెయిన్‌నెట్‌లోని డేటా బ్యాండ్‌విడ్త్ ద్వారా పరిమితం చేయబడ్డాయి (ఈ కారణంగా ఎథీరియం యొక్క డేటా నిల్వ సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచాలని డేటా షార్డింగ్ ప్రతిపాదిస్తుంది).

వాలిడియంలు అన్ని లావాదేవీల డేటాను ఆఫ్‌చైన్‌లో ఉంచడం ద్వారా స్కేలబిలిటీని సాధిస్తాయి మరియు ప్రధాన ఎథీరియం చైన్‌కు స్థితి నవీకరణలను ప్రసారం చేసేటప్పుడు స్థితి నిబద్ధతలను (మరియు చెల్లుబాటు రుజువులను) మాత్రమే పోస్ట్ చేస్తాయి. అయితే, చెల్లుబాటు రుజువుల ఉనికి, ప్లాస్మా మరియు సైడ్‌చైన్‌లతో సహా ఇతర స్వచ్ఛమైన ఆఫ్‌చైన్ స్కేలింగ్ పరిష్కారాల కంటే వాలిడియంలకు అధిక భద్రతా హామీలను ఇస్తుంది. ఆఫ్‌చైన్ లావాదేవీలను ధృవీకరించడానికి ముందు ఎథీరియం ప్రాసెస్ చేయాల్సిన డేటా మొత్తాన్ని తగ్గించడం ద్వారా, వాలిడియం డిజైన్‌లు మెయిన్‌నెట్‌లో లావాదేవీల సామర్థ్యాన్ని బాగా విస్తరిస్తాయి.

2. పునరావృత రుజువులు

పునరావృత రుజువు అనేది ఇతర రుజువుల చెల్లుబాటును ధృవీకరించే చెల్లుబాటు రుజువు. మునుపటి అన్ని రుజువులను ధృవీకరించే ఒక తుది రుజువు సృష్టించబడే వరకు బహుళ రుజువులను పునరావృతంగా కలపడం ద్వారా ఈ "రుజువుల రుజువులు" రూపొందించబడతాయి. పునరావృత రుజువులు ప్రతి చెల్లుబాటు రుజువుకు ధృవీకరించబడే లావాదేవీల సంఖ్యను పెంచడం ద్వారా బ్లాక్‌చైన్ ప్రాసెసింగ్ వేగాన్ని స్కేల్ చేస్తాయి.

సాధారణంగా, ధృవీకరణ కోసం వాలిడియం ఆపరేటర్ ఎథీరియంకు సమర్పించే ప్రతి చెల్లుబాటు రుజువు ఒకే బ్లాక్ యొక్క సమగ్రతను ధృవీకరిస్తుంది. అయితే ఒకే పునరావృత రుజువును ఒకే సమయంలో అనేక వాలిడియం బ్లాక్‌ల చెల్లుబాటును నిర్ధారించడానికి ఉపయోగించవచ్చు—ప్రూవింగ్ సర్క్యూట్ అనేక బ్లాక్ రుజువులను ఒక తుది రుజువుగా పునరావృతంగా కలపగలదు కాబట్టి ఇది సాధ్యమవుతుంది. ఆన్‌చైన్ ధృవీకర్త కాంట్రాక్ట్ పునరావృత రుజువును అంగీకరిస్తే, అంతర్లీన బ్లాక్‌లన్నీ వెంటనే ఖరారైనవి అవుతాయి.

వాలిడియం యొక్క లాభాలు మరియు నష్టాలు

వాలిడియం/వొలిషన్స్‌ను ఉపయోగించండి

బహుళ ప్రాజెక్ట్‌లు మీరు మీ డాప్‌లలో (dapps) ఏకీకృతం చేయగల వాలిడియం మరియు వొలిషన్స్ అమలులను అందిస్తాయి:

StarkWare StarkEx - StarkEx అనేది చెల్లుబాటు రుజువులపై ఆధారపడిన ఎథీరియం లేయర్ 2 (l2) స్కేలబిలిటీ పరిష్కారం. ఇది ZK-రోలప్ లేదా వాలిడియం డేటా-లభ్యత మోడ్‌లలో పనిచేయగలదు.

• డాక్యుమెంటేషన్ (opens in a new tab)
• వెబ్‌సైట్ (opens in a new tab)

Matter Labs zkPorter- zkPorter అనేది zkRollup మరియు షార్డింగ్ ఆలోచనలను మిళితం చేసే హైబ్రిడ్ విధానంతో డేటా లభ్యతను పరిష్కరించే లేయర్ 2 (l2) స్కేలింగ్ ప్రోటోకాల్. ఇది ఏకపక్షంగా అనేక షార్డ్‌లకు మద్దతు ఇస్తుంది, ప్రతి ఒక్కటి దాని స్వంత డేటా లభ్యత విధానాన్ని కలిగి ఉంటుంది.

• బ్లాగ్ (opens in a new tab)
• డాక్యుమెంటేషన్ (opens in a new tab)
• వెబ్‌సైట్ (opens in a new tab)

మరింత చదవడానికి

• వాలిడియం మరియు లేయర్ 2 టూ-బై-టూ — సంచిక నం. 99 (opens in a new tab)
• ZK-రోల్అప్‌లు వర్సెస్ వాలిడియం (opens in a new tab)
• వొలిషన్ మరియు ఎమర్జింగ్ డేటా లభ్యత స్పెక్ట్రమ్ (opens in a new tab)
• ఎథీరియం రోల్అప్‌లకు ప్రాక్టికల్ గైడ్ (opens in a new tab)