वास्तविक जगातील मालमत्ता (RWAs) हे रिअल इस्टेट, सोने, शेअर्स, कला, यंत्रसामग्री किंवा संग्रहणीय वस्तूंसारख्या अस्तित्वात असलेल्या संपत्तीचे प्रतिनिधित्व करणारे टोकन्स आहेत. या वस्तूंचे टोकनीकरण केल्याने त्यांचे डिजिटल स्वरूपात रूपांतर होते, ज्यामुळे त्यांची अनेक मालकांमध्ये विभागणी करणे शक्य होते आणि त्यांचा व्यापार करणे सोपे होते.
RWAs म्हणजे काय?
काही RWAs मूर्त असतात—ज्या वस्तू तुम्ही पाहू आणि स्पर्श करू शकता, जसे की सोन्याची बिस्किटे किंवा व्यावसायिक इमारती. इतर अमूर्त असतात, जसे की सरकारी कर्ज, बौद्धिक संपदा किंवा कंपनीतील इक्विटी.
जेव्हा टोकनीकरण केले जाते, तेव्हा या मालमत्ता मूल्याच्या युनिट्समध्ये बदलल्या जातात. टोकनीकृत सोने हे कसे कार्य करते याचे एक उत्तम उदाहरण आहे. Paxos (opens in a new tab) ही कंपनी इथेरियम ब्लॉकचेनवर 400-औंस सोन्याच्या बिस्किटांचे 400 टोकन्समध्ये रूपांतर करते, ज्यापैकी प्रत्येकाला एक औंस सोन्याचा आधार असतो. टोकन-धारक कोणत्याही वेळी सोन्यासाठी त्यांचे टोकन्स रिडीम करू शकतात. दुसऱ्या RWA कंपनी, Tether Gold (opens in a new tab) कडून खरेदी केलेल्या टोकन्सच्या बाबतीतही असेच आहे.
प्रत्येक टोकन आणखी लहान भागांमध्ये विभागले जाऊ शकते. उदाहरणार्थ, Tether Gold टोकन्स 0.000001 इतक्या लहान भागांमध्ये विभागले जाऊ शकतात.
RWA टोकन्सचे कोणतेही अंगभूत मूल्य नसते. त्याऐवजी, ते ज्या वस्तूचे प्रतिनिधित्व करतात त्याचे मूल्य दर्शवतात आणि त्यामुळे वस्तूच्या मूल्यासह टोकनचे मूल्य बदलते.
RWAs चे फायदे काय आहेत?
RWAs कसे कार्य करतात?
चला RWA इकोसिस्टममधील काही उदाहरणे पाहूया: रिअल इस्टेट, पारंपारिक आर्थिक उत्पादने आणि ललित कला (fine art).
रिअल इस्टेटमध्ये गुंतवणूक करणे
समजा तुम्हाला रिअल इस्टेटमध्ये गुंतवणूक करायची आहे, परंतु संपूर्ण मालमत्ता खरेदी करणे आवाक्याबाहेर आहे. त्याऐवजी, तुम्ही RealT (opens in a new tab) सारख्या प्रोजेक्टद्वारे RWAs खरेदी करू शकता. त्याचे टोकन्स मालमत्तेचे दस्तऐवज (deed) ठेवण्यासाठी तयार केलेल्या लिमिटेड लायबिलिटी कंपनी (LLC) मधील शेअर्सचे प्रतिनिधित्व करतात. टोकन-धारकांना त्यांच्याकडे असलेल्या भागानुसार स्टेबलकॉइन्सच्या स्वरूपात भाड्याचे उत्पन्न मिळते; RealT चे म्हणणे आहे की त्यांनी आतापर्यंत गुंतवणूकदारांना निव्वळ भाड्याच्या उत्पन्नातून $15 दशलक्ष USD परत केले आहेत.
याच धर्तीवरील दुसरा प्रोजेक्ट, LABS Group (opens in a new tab), लोकांना $100 USD इतक्या कमी रकमेसह टोकनीकृत रिअल इस्टेटमध्ये खरेदी करण्याची परवानगी देतो.
आर्थिक उत्पादनांमध्ये गुंतवणूक करणे
अनेक प्रोजेक्ट्स सिक्युरिटीज, शेअर्स, बाँड्स आणि इतर आर्थिक साधने ब्लॉकचेनवर आणून पारंपारिक वित्त आणि विकेंद्रित वित्त (DeFi) यांच्या जगामध्ये सेतू निर्माण करतात.
उदाहरणार्थ, इथेरियम-आधारित कंपनी Securitize (opens in a new tab) पारंपारिक आर्थिक उत्पादनांचे टोकनीकरण करण्यात माहिर आहे. 2024 मध्ये, त्यांनी RWA फंड सुरू करण्यासाठी BlackRock सोबत भागीदारी केली. BlackRock चे म्हणणे आहे की ते अखेरीस त्यांच्या $10 ट्रिलियन USD मालमत्तेचे टोकनीकरण करण्याची योजना आखत आहेत: त्यांचे CEO, लॅरी फिंक यांनी टोकनीकरणाला "मार्केट्सची पुढची पिढी" म्हटले आहे.
ललित कलेमध्ये (fine art) गुंतवणूक करणे
ललित कला गुंतवणुकीसाठी काही भिन्न यंत्रणा आहेत. Masterworks (opens in a new tab) कलाकृती खरेदी करते, प्रत्येक कलाकृतीचे सिक्युरिटायझेशन करते आणि टोकन्सच्या स्वरूपात शेअर्स विकते. नंतर कलाकृती विकण्याची आणि नफा टोकन-धारकांना वाटण्याची त्यांची योजना आहे.
टोकन-धारक कलाकृतीचे स्टोरेज किंवा भविष्यातील विक्री नियंत्रित करत नाहीत. त्याऐवजी, ते त्यांचे टोकन्स किती काळ स्वतःकडे ठेवायचे याचे प्रभारी असतात, ज्यांचे मूल्य कलेच्या मूल्यानुसार वाढते आणि कमी होते.
दरम्यान, ब्लॉकचेन-आधारित डिजिटल आर्ट रजिस्ट्री Artory (opens in a new tab) कलाकृतींच्या सत्यतेची पडताळणी करते आणि मागील मालकीची नोंद ठेवते.
संग्रहणीय वस्तूंमध्ये गुंतवणूक करणे
आतापर्यंत, यापैकी बहुतांश उदाहरणे हे दर्शवतात की टोकनीकरण विविध प्रकारच्या संपत्तीची आंशिक मालकी कशी शक्य करते. टोकनीकरणाचा आणखी एक फायदा असा आहे की ते जागतिक बाजारपेठेत संग्रहणीय वस्तूंसारख्या मौल्यवान वस्तूंचा व्यापार करण्यास सक्षम करते.
याचे एक उदाहरण म्हणजे Courtyard (opens in a new tab), जे ट्रेडिंग कार्ड्सचे टोकनीकरण करते–बेसबॉल कार्ड्स, फुटबॉल कार्ड्स किंवा पोकेमोन कार्ड्सचा विचार करा. कार्ड मालक त्यांचे कार्ड्स USA मधील सुरक्षित स्टोरेज सुविधेमध्ये पाठवतात. कार्ड्स डिजिटल टोकन्स म्हणून मिंट केले जातात आणि Courtyard च्या मार्केटप्लेसवर व्यापार करण्यासाठी मालकांच्या वॉलेट्समध्ये जोडले जातात. Courtyard फक्त ग्रेडेड कार्ड्स स्वीकारते: जिथे तृतीय पक्षाने कार्डच्या सत्यतेचे प्रमाणित केले आहे आणि त्याच्या स्थितीनुसार, ते जीर्ण आहे की मूळ स्थितीत आहे, यावर आधारित त्याला स्कोअर दिला आहे.
Courtyard एका प्रकारची रॉयल्टी योजना देखील ऑफर करते. प्रत्येक वेळी जेव्हा कार्ड विकले जाते, तेव्हा ज्या व्यक्तीने त्याचे टोकनीकरण केले आहे त्याला महसुलाचा एक टक्का मिळतो. फक्त कार्ड ओरिजिनेटर्सनाच अशा प्रकारे पुरस्कृत केले जाते. कोणत्याही वेळी, मालक त्यांच्या डिजिटल कार्ड्सची भौतिक कार्ड्ससह अदलाबदल करू शकतो, मग ते जगात कुठेही असले तरीही.
RWAs च्या मर्यादा काय आहेत?
या सुरुवातीच्या टप्प्यावर, RWAs च्या आव्हानांपैकी एक म्हणजे वास्तविक जीवनातील वस्तू आणि त्यांचे डिजिटल प्रतिनिधित्व यांच्यातील संबंध सुनिश्चित करणे.
जेव्हा RWA प्रोजेक्ट्स गुंतवणूकदारांना प्रुफ ऑफ रिझर्व्ह (proof of reserves) पुरवतात तेव्हा तो एक सकारात्मक संकेत (green flag) असतो–ही हमी की ते डिजिटल टोकन्सला आधार देणाऱ्या भौतिक वस्तूंचे कायदेशीर मालक आहेत. आधी नमूद केलेल्या Paxos, Tether Gold किंवा Courtyard चा विचार करा, जे सर्व त्यांच्या मालमत्ता सुरक्षित स्टोरेजमध्ये ठेवतात आणि मालकांना कोणत्याही वेळी टोकनची त्याच्या भौतिक समतुल्य वस्तूशी अदलाबदल करण्याचा पर्याय देतात.
दुसरी मर्यादा म्हणजे जगभरातील कायदेशीर प्रणालींद्वारे टोकन मालकीला मान्यता दिली जाते की नाही. दुसऱ्या शब्दांत, स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट्स कायद्याच्या न्यायालयात लागू करण्यायोग्य आहेत का, किंवा RWA टोकनचा धारक वास्तविक जीवनातील वस्तूच्या मालकीचा दावा करू शकतो का?
टोकनीकरणाला मान्यता देण्यासाठी विशेषतः कायदेशीर फ्रेमवर्क स्थापित करण्याच्या बाबतीत काही आघाडीच्या देशांमध्ये सिंगापूर, संयुक्त अरब अमिराती, हाँगकाँग आणि स्वित्झर्लंड यांचा समावेश आहे, ज्यांनी टोकनीकरणासारख्या तंत्रज्ञानाचे नियमन करण्यासाठी 2021 मध्ये 'Blockchain Act' नावाचा कायदा आणला. युरोपियन युनियनने RWAs चे नियमन करण्याची प्रक्रिया सुरू केली आहे, तर युनायटेड स्टेट्समध्ये, सिक्युरिटीज अँड एक्सचेंज कमिशन (Securities and Exchange Commission) कडून कधीतरी RWAs वर मार्गदर्शन जारी करणे अपेक्षित आहे.
अधिक जाणून घ्या
स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट्स मध्ये सखोल माहिती घ्या किंवा वेगळ्या टोकन वर्गाबद्दल, नॉन-फंजिबल टोकन्स (NFT) बद्दल अधिक जाणून घ्या.
पुढील वाचन
- ब्रिटानिकावर ॲसेट टोकनीकरण म्हणजे काय? (opens in a new tab)
- वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरमवर टोकनीकरण जागतिक वित्त आणि गुंतवणुकीत कसा बदल घडवून आणत आहे (opens in a new tab)
- फोर्ब्सवर वास्तविक जगातील मालमत्तेचे टोकनीकरण करण्याबद्दल क्रिप्टो गुंतवणूकदारांना काय माहित असणे आवश्यक आहे (opens in a new tab)
- ब्रिटानिकावर स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट्स ब्लॉकचेनसोबत कसे कार्य करतात (opens in a new tab)
- मीडियमवर टोकनीकृत वास्तविक जगातील मालमत्ता DeFi मध्ये कसा बदल घडवून आणत आहेत (opens in a new tab)
- बिटडिग्रीवर क्रिप्टोमध्ये RWA म्हणजे काय? त्याची ब्लॉकचेनमधील भूमिका स्पष्ट केली आहे (opens in a new tab)
- फोर्ब्सवर मार्केट कॅपनुसार आजचे टॉप वास्तविक जगातील मालमत्ता (RWAs) कॉइन्स (opens in a new tab)
पृष्ठ शेवटचे अपडेट: 15 मे, 2026
