Uthibitisho wa kazi ni nini?

Maelezo kutoka kwa Binance Academy yanayohusu utaratibu wa makubaliano wa Uthibitisho wa Kazi (PoW), ikiwa ni pamoja na asili yake, jinsi wachimbaji wanavyoshindana kutatua mafumbo ya kificho, na jinsi unavyolinda mtandao wa mnyororo wa vitalu.

Nakala hii ni nakala inayofikika ya nakala asili ya video (opens in a new tab) iliyochapishwa na Binance Academy. Imehaririwa kidogo ili isomeke kwa urahisi.

Asili ya Uthibitisho wa Kazi (0:00)

Asili yake ikianzia mwaka 1993, dhana ya Uthibitisho wa Kazi (PoW) ilitengenezwa ili kuzuia mashambulizi ya kunyima huduma na matumizi mengine mabaya ya huduma kama vile barua taka kwenye mtandao, kwa kuhitaji kazi fulani kutoka kwa mtumiaji wa huduma — kwa kawaida ikimaanisha muda wa kuchakata kwa kompyuta.

Mnamo mwaka 2009, Bitcoin ilianzisha njia ya kibunifu ya kutumia Uthibitisho wa Kazi kama algoriti ya mwafaka ili kuthibitisha miamala na kutangaza vitalu vipya kwenye mnyororo wa vitalu. Tangu wakati huo imeenea na kuwa algoriti ya mwafaka inayotumiwa sana katika sarafu nyingi za kidijitali.

Jinsi Uthibitisho wa Kazi unavyofanya kazi (0:33)

Kwa ufupi, wachimbaji kwenye mtandao hushindana wao kwa wao kutatua mafumbo magumu ya kikokotoo. Mafumbo haya ni magumu kutatua lakini ni rahisi kuthibitisha mara tu mtu anapopata suluhisho sahihi.

Mara tu mchimbaji anapopata suluhisho la fumbo, anaweza kutangaza kitalu hicho kwenye mtandao, ambapo wachimbaji wengine wote watathibitisha kuwa suluhisho hilo ni sahihi.

Mfano wa uchimbaji wa Bitcoin (0:56)

Bitcoin ni mfumo unaotegemea mnyororo wa vitalu unaodumishwa na kazi ya pamoja ya nodi zilizogatuliwa. Baadhi ya nodi hizi zinajulikana kama wachimbaji na zina jukumu la kuongeza vitalu vipya kwenye mnyororo wa vitalu.

Ili kufanya hivyo, wachimbaji wanahitaji kujaribu na kukisia nambari inayoonekana kama ya kubahatisha inayojulikana kama nonsi. Nambari hii, inapounganishwa na data iliyotolewa kwenye kitalu na kupitishwa kupitia kazi ya heshi, lazima itoe matokeo yanayolingana na masharti yaliyotolewa — kwa mfano, heshi inayoanza na sufuri nne.

Wakati matokeo yanayolingana yanapopatikana, nodi nyingine huthibitisha uhalali wa matokeo hayo, na nodi ya mchimbaji hutuzwa kwa tuzo ya bloku. Kwa hivyo, haiwezekani kuongeza kitalu kipya kwenye mnyororo mkuu bila kwanza kupata nonsi halali, ambayo nayo inazalisha suluhisho kwa kitalu hicho mahususi — kinachoitwa heshi ya kitalu.

Kwa nini inaitwa "Uthibitisho wa Kazi" (1:46)

Kila kitalu kilichothibitishwa kina heshi ya kitalu inayowakilisha kazi iliyofanywa na mchimbaji. Hii ndiyo sababu inaitwa Uthibitisho wa Kazi.

Faida za kiusalama (1:54)

Uthibitisho wa Kazi husaidia kulinda mtandao dhidi ya mashambulizi mengi tofauti. Shambulio lililofanikiwa lingehitaji nguvu nyingi za kikokotoo na muda mwingi kufanya hesabu. Kwa hivyo, isingekuwa na ufanisi kwani gharama iliyotumika ingekuwa kubwa kuliko tuzo zinazowezekana kwa kushambulia mtandao.

Mapungufu (2:10)

Suala moja kuhusu Uthibitisho wa Kazi ni kwamba uchimbaji unahitaji vifaa vya kompyuta vya gharama kubwa vinavyotumia kiasi kikubwa cha umeme. Ingawa hesabu ngumu za algoriti zinahakikisha usalama wa mtandao, hesabu hizi haziwezi kutumiwa zaidi ya hapo.

Kuangalia mbele (2:25)

Ingawa Uthibitisho wa Kazi huenda isiwe suluhisho lenye ufanisi zaidi, bado ni mojawapo ya njia maarufu zaidi za kufikia mwafaka katika minyororo ya vitalu. Tayari kuna njia na mbinu mbadala zinazojaribu kutatua matatizo haya, lakini muda pekee ndio utakaosema ni njia gani itakuwa mrithi wa Uthibitisho wa Kazi.