गॅस आणि शुल्क

इथेरियम नेटवर्कसाठी गॅस आवश्यक आहे. हे असे इंधन आहे जे त्याला चालवण्यास अनुमती देते, ज्याप्रमाणे कार चालवण्यासाठी गॅसोलीनची आवश्यकता असते.

पूर्वतयारी

हे पृष्ठ अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेण्यासाठी, आम्ही शिफारस करतो की तुम्ही प्रथम व्यवहार आणि EVM बद्दल वाचा.

गॅस म्हणजे काय?

गॅस हे असे एकक आहे जे इथेरियम नेटवर्कवर विशिष्ट ऑपरेशन्स कार्यान्वित करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या संगणकीय प्रयत्नांचे प्रमाण मोजते.

प्रत्येक इथेरियम व्यवहाराची अंमलबजावणी करण्यासाठी संगणकीय संसाधनांची आवश्यकता असल्याने, इथेरियम स्पॅमला बळी पडणार नाही आणि अनंत संगणकीय लूपमध्ये अडकणार नाही याची खात्री करण्यासाठी त्या संसाधनांसाठी पैसे द्यावे लागतात. संगणनासाठी पेमेंट गॅस शुल्काच्या स्वरूपात केले जाते.

गॅस शुल्क म्हणजे एखादे ऑपरेशन करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या गॅसचे प्रमाण, गुणिले प्रति युनिट गॅसची किंमत. व्यवहार यशस्वी झाला किंवा अयशस्वी झाला तरीही शुल्क भरले जाते.

आकृती Ethereum EVM illustrated (opens in a new tab) वरून रूपांतरित केली आहे

गॅस शुल्क इथेरियमचे मूळ चलन, इथर (ETH) मध्ये भरावे लागते. गॅसची किंमत सहसा Gwei मध्ये सांगितली जाते, जे ETH चे एक मूल्य आहे. प्रत्येक Gwei हे ETH च्या एक अब्जांश (0.000000001 ETH किंवा 10^-9 ETH) च्या बरोबरीचे असते.

उदाहरणार्थ, तुमच्या गॅसची किंमत 0.000000001 इथर आहे असे म्हणण्याऐवजी, तुम्ही असे म्हणू शकता की तुमच्या गॅसची किंमत 1 Gwei आहे.

'Gwei' हा शब्द 'giga-wei' चे संक्षिप्त रूप आहे, ज्याचा अर्थ 'अब्ज Wei' असा होतो. एक Gwei म्हणजे एक अब्ज Wei. Wei स्वतः (b-money (opens in a new tab) चे निर्माता वेई दाई (opens in a new tab) यांच्या नावावरून) हे ETH चे सर्वात लहान एकक आहे.

गॅस शुल्काची गणना कशी केली जाते?

जेव्हा तुम्ही व्यवहार सबमिट करता तेव्हा तुम्ही भरण्यास तयार असलेल्या गॅसची रक्कम सेट करू शकता. ठराविक प्रमाणात गॅस ऑफर करून, तुम्ही तुमचा व्यवहार पुढील ब्लॉकमध्ये समाविष्ट करण्यासाठी बोली लावत आहात. जर तुम्ही खूप कमी ऑफर केली, तर प्रमाणक तुमचा व्यवहार समाविष्ट करण्यासाठी निवडण्याची शक्यता कमी असते, याचा अर्थ तुमचा व्यवहार उशिरा कार्यान्वित होऊ शकतो किंवा अजिबात होणार नाही. जर तुम्ही खूप जास्त ऑफर केली, तर तुम्ही काही ETH वाया घालवू शकता. तर, किती पैसे द्यायचे हे तुम्ही कसे सांगू शकता?

तुम्ही भरलेला एकूण गॅस दोन घटकांमध्ये विभागलेला आहे: base fee आणि priority fee (टिप).

base fee प्रोटोकॉलद्वारे सेट केले जाते—तुमचा व्यवहार वैध मानला जावा यासाठी तुम्हाला किमान ही रक्कम भरावी लागेल. priority fee ही एक टिप आहे जी तुम्ही पायाभूत शुल्कामध्ये जोडता जेणेकरून तुमचा व्यवहार प्रमाणकांसाठी आकर्षक होईल आणि ते पुढील ब्लॉकमध्ये समाविष्ट करण्यासाठी त्याची निवड करतील.

केवळ base fee भरणारा व्यवहार तांत्रिकदृष्ट्या वैध असतो परंतु तो समाविष्ट होण्याची शक्यता कमी असते कारण तो इतर कोणत्याही व्यवहारापेक्षा त्याची निवड करण्यासाठी प्रमाणकांना कोणतेही प्रोत्साहन देत नाही. 'योग्य' priority शुल्क तुम्ही तुमचा व्यवहार पाठवता त्या वेळी नेटवर्कच्या वापरावरून ठरवले जाते—जर मागणी जास्त असेल तर तुम्हाला तुमचे priority शुल्क जास्त ठेवावे लागेल, परंतु जेव्हा मागणी कमी असेल तेव्हा तुम्ही कमी पैसे देऊ शकता.

उदाहरणार्थ, समजा जॉर्डनला टेलरला 1 ETH द्यायचे आहेत. ETH हस्तांतरणासाठी 21,000 युनिट्स गॅसची आवश्यकता असते आणि पायाभूत शुल्क 10 Gwei असते. जॉर्डन 2 Gwei ची टिप समाविष्ट करतो.

एकूण शुल्क आता याच्या बरोबरीचे असेल:

units of gas used * (base fee + priority fee)

जिथे base fee हे प्रोटोकॉलद्वारे सेट केलेले मूल्य आहे आणि priority fee हे वापरकर्त्याने प्रमाणकाला टिप म्हणून सेट केलेले मूल्य आहे.

उदा., 21,000 * (10 + 2) = 252,000 gwei (0.000252 ETH).

जेव्हा जॉर्डन पैसे पाठवतो, तेव्हा जॉर्डनच्या खात्यातून 1.000252 ETH वजा केले जातील. टेलरच्या खात्यात 1.0000 ETH जमा केले जातील. प्रमाणकाला 0.000042 ETH ची टिप मिळते. 0.00021 ETH चे base fee बर्न केले जाते.

पायाभूत शुल्क

प्रत्येक ब्लॉकमध्ये एक पायाभूत शुल्क असते जे राखीव किंमत म्हणून कार्य करते. ब्लॉकमध्ये समाविष्ट होण्यास पात्र होण्यासाठी प्रति गॅस ऑफर केलेली किंमत किमान पायाभूत शुल्काच्या बरोबरीची असणे आवश्यक आहे. पायाभूत शुल्काची गणना सध्याच्या ब्लॉकपासून स्वतंत्रपणे केली जाते आणि त्याऐवजी त्यापूर्वीच्या ब्लॉक्सद्वारे निर्धारित केली जाते, ज्यामुळे वापरकर्त्यांसाठी व्यवहार शुल्क अधिक अंदाजित होते. जेव्हा ब्लॉक तयार केला जातो तेव्हा हे पायाभूत शुल्क "बर्न" केले जाते, ते चलनातून काढून टाकले जाते.

पायाभूत शुल्काची गणना एका सूत्राद्वारे केली जाते जे मागील ब्लॉकच्या आकाराची (सर्व व्यवहारांसाठी वापरल्या जाणाऱ्या गॅसचे प्रमाण) लक्ष्य आकाराशी (गॅस मर्यादेच्या निम्म्या) तुलना करते. जर लक्ष्य ब्लॉकचा आकार अनुक्रमे लक्ष्यापेक्षा जास्त किंवा कमी असेल तर पायाभूत शुल्क प्रति ब्लॉक जास्तीत जास्त 12.5% ने वाढेल किंवा कमी होईल. ही घातांकीय वाढ ब्लॉकचा आकार अनिश्चित काळासाठी जास्त राहणे आर्थिकदृष्ट्या अव्यवहार्य बनवते.

ब्लॉक क्रमांक	समाविष्ट गॅस	शुल्क वाढ	वर्तमान पायाभूत शुल्क
1	18M	0%	100 Gwei
2	36M	0%	100 Gwei
3	36M	12.5%	112.5 Gwei
4	36M	12.5%	126.6 Gwei
5	36M	12.5%	142.4 Gwei
6	36M	12.5%	160.2 Gwei
7	36M	12.5%	180.2 Gwei
8	36M	12.5%	202.7 Gwei

वरील तक्त्यामध्ये, गॅस मर्यादा म्हणून 36 दशलक्ष वापरून एक उदाहरण दाखवले आहे. या उदाहरणाचे अनुसरण करून, ब्लॉक क्रमांक 9 वर व्यवहार तयार करण्यासाठी, वॉलेट वापरकर्त्याला निश्चितपणे कळवेल की पुढील ब्लॉकमध्ये जोडले जाणारे कमाल पायाभूत शुल्क current base fee * 112.5% किंवा 202.7 gwei * 112.5% = 228.1 gwei आहे.

हे लक्षात घेणे देखील महत्त्वाचे आहे की पूर्ण ब्लॉकच्या आधी पायाभूत शुल्क ज्या वेगाने वाढते त्यामुळे आपल्याला पूर्ण ब्लॉक्सची विस्तारित वाढ दिसण्याची शक्यता कमी आहे.

ब्लॉक क्रमांक	समाविष्ट गॅस	शुल्क वाढ	वर्तमान पायाभूत शुल्क
30	36M	12.5%	2705.6 Gwei
...	...	12.5%	...
50	36M	12.5%	28531.3 Gwei
...	...	12.5%	...
100	36M	12.5%	10302608.6 Gwei

प्राधान्य शुल्क (टिप्स)

प्राधान्य शुल्क (टिप) प्रमाणकांना ब्लॉकमधील व्यवहारांची संख्या जास्तीत जास्त वाढवण्यासाठी प्रोत्साहित करते, जे केवळ ब्लॉक गॅस मर्यादेद्वारे मर्यादित असते. टिप्सशिवाय, एक तर्कशुद्ध प्रमाणक कोणत्याही थेट अंमलबजावणी स्तर किंवा सहमती स्तर दंडाशिवाय कमी—किंवा अगदी शून्य—व्यवहार समाविष्ट करू शकतो, कारण स्टेकिंग बक्षिसे ब्लॉकमध्ये किती व्यवहार आहेत यावर अवलंबून नसतात. याव्यतिरिक्त, टिप्स वापरकर्त्यांना एकाच ब्लॉकमध्ये प्राधान्यासाठी इतरांपेक्षा जास्त बोली लावण्याची परवानगी देतात, जे प्रभावीपणे निकड दर्शवतात.

कमाल शुल्क

नेटवर्कवर व्यवहार कार्यान्वित करण्यासाठी, वापरकर्ते त्यांचा व्यवहार कार्यान्वित करण्यासाठी ते भरण्यास तयार असलेली कमाल मर्यादा निर्दिष्ट करू शकतात. हे पर्यायी पॅरामीटर maxFeePerGas म्हणून ओळखले जाते. व्यवहार कार्यान्वित होण्यासाठी, कमाल शुल्क पायाभूत शुल्क आणि टिप यांच्या बेरजेपेक्षा जास्त असणे आवश्यक आहे. व्यवहार पाठवणाऱ्याला कमाल शुल्क आणि पायाभूत शुल्क आणि टिप यांच्या बेरजेमधील फरक परत केला जातो.

ब्लॉक आकार

प्रत्येक ब्लॉकचा लक्ष्य आकार सध्याच्या गॅस मर्यादेच्या निम्मा असतो, परंतु ब्लॉक मर्यादेपर्यंत (लक्ष्य ब्लॉक आकाराच्या 2x) पोहोचेपर्यंत नेटवर्कच्या मागणीनुसार ब्लॉकचा आकार वाढेल किंवा कमी होईल. प्रोटोकॉल tâtonnement च्या प्रक्रियेद्वारे लक्ष्यावर समतोल सरासरी ब्लॉक आकार प्राप्त करतो. याचा अर्थ जर ब्लॉकचा आकार लक्ष्य ब्लॉक आकारापेक्षा मोठा असेल, तर प्रोटोकॉल पुढील ब्लॉकसाठी पायाभूत शुल्क वाढवेल. त्याचप्रमाणे, जर ब्लॉकचा आकार लक्ष्य ब्लॉक आकारापेक्षा कमी असेल तर प्रोटोकॉल पायाभूत शुल्क कमी करेल.

पायाभूत शुल्क ज्या प्रमाणात समायोजित केले जाते ते सध्याचा ब्लॉक आकार लक्ष्यापासून किती दूर आहे याच्या प्रमाणात असते. हे रिकाम्या ब्लॉकसाठी -12.5%, लक्ष्य आकारावर 0%, गॅस मर्यादेपर्यंत पोहोचणाऱ्या ब्लॉकसाठी +12.5% पर्यंतचे रेषीय गणना आहे. गॅस मर्यादा प्रमाणक सिग्नलिंगच्या आधारावर, तसेच नेटवर्क अपग्रेडद्वारे कालांतराने बदलू शकते. तुम्ही येथे कालांतराने गॅस मर्यादेतील बदल पाहू शकता (opens in a new tab).

ब्लॉक्सबद्दल अधिक

व्यवहारात गॅस शुल्काची गणना करणे

तुमचा व्यवहार कार्यान्वित करण्यासाठी तुम्ही किती पैसे देण्यास तयार आहात हे तुम्ही स्पष्टपणे सांगू शकता. तथापि, बहुतेक वॉलेट प्रदाते त्यांच्या वापरकर्त्यांवरील गुंतागुंत कमी करण्यासाठी स्वयंचलितपणे शिफारस केलेले व्यवहार शुल्क (पायाभूत शुल्क + शिफारस केलेले प्राधान्य शुल्क) सेट करतील.

गॅस शुल्क का अस्तित्वात आहे?

थोडक्यात, गॅस शुल्क इथेरियम नेटवर्क सुरक्षित ठेवण्यास मदत करते. नेटवर्कवर कार्यान्वित होणाऱ्या प्रत्येक संगणनासाठी शुल्काची आवश्यकता ठेवून, आम्ही वाईट घटकांना नेटवर्कवर स्पॅम करण्यापासून रोखतो. कोडमधील अपघाती किंवा प्रतिकूल अनंत लूप किंवा इतर संगणकीय अपव्यय टाळण्यासाठी, प्रत्येक व्यवहाराला तो कोड अंमलबजावणीच्या किती संगणकीय पायऱ्या वापरू शकतो याची मर्यादा सेट करणे आवश्यक आहे. संगणनाचे मूलभूत एकक "गॅस" आहे.

जरी व्यवहारामध्ये मर्यादा समाविष्ट असली तरी, व्यवहारामध्ये न वापरलेला कोणताही गॅस वापरकर्त्याला परत केला जातो (उदा., max fee - (base fee + tip) परत केला जातो).

आकृती Ethereum EVM illustrated (opens in a new tab) वरून रूपांतरित केली आहे

गॅस मर्यादा काय आहे?

गॅस मर्यादा म्हणजे तुम्ही व्यवहारावर वापरण्यास तयार असलेल्या गॅसचे कमाल प्रमाण. स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट समाविष्ट असलेल्या अधिक गुंतागुंतीच्या व्यवहारांना अधिक संगणकीय कामाची आवश्यकता असते, त्यामुळे त्यांना साध्या पेमेंटपेक्षा जास्त गॅस मर्यादा आवश्यक असते. मानक ETH हस्तांतरणासाठी 21,000 युनिट्स गॅसची गॅस मर्यादा आवश्यक आहे.

उदाहरणार्थ, जर तुम्ही साध्या ETH हस्तांतरणासाठी 50,000 ची गॅस मर्यादा ठेवली, तर EVM 21,000 वापरेल आणि तुम्हाला उर्वरित 29,000 परत मिळतील. तथापि, जर तुम्ही खूप कमी गॅस निर्दिष्ट केला, उदाहरणार्थ, साध्या ETH हस्तांतरणासाठी 20,000 ची गॅस मर्यादा, तर प्रमाणीकरण टप्प्यात व्यवहार अयशस्वी होईल. ब्लॉकमध्ये समाविष्ट होण्यापूर्वी तो नाकारला जाईल आणि कोणताही गॅस वापरला जाणार नाही. दुसरीकडे, जर अंमलबजावणी दरम्यान व्यवहारात गॅस संपला (उदा., स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट अर्ध्यावरच सर्व गॅस वापरतो), तर EVM कोणतेही बदल पूर्ववत करेल, परंतु प्रदान केलेला सर्व गॅस तरीही केलेल्या कामासाठी वापरला जाईल.

गॅस शुल्क इतके जास्त का होऊ शकते?

इथेरियमच्या लोकप्रियतेमुळे गॅस शुल्क जास्त आहे. जर खूप जास्त मागणी असेल, तर वापरकर्त्यांनी इतर वापरकर्त्यांच्या व्यवहारांपेक्षा जास्त बोली लावण्याचा प्रयत्न करण्यासाठी जास्त टिप रक्कम ऑफर केली पाहिजे. जास्त टिप तुमचा व्यवहार पुढील ब्लॉकमध्ये जाण्याची शक्यता वाढवू शकते. तसेच, अधिक गुंतागुंतीचे स्मार्ट कॉन्ट्रॅक्ट ॲप्स त्यांच्या कार्यांना समर्थन देण्यासाठी अनेक ऑपरेशन्स करत असू शकतात, ज्यामुळे ते भरपूर गॅस वापरतात.

गॅस खर्च कमी करण्यासाठी पुढाकार

इथेरियम स्केलेबिलिटी अपग्रेड्स ने शेवटी गॅस शुल्काच्या काही समस्यांचे निराकरण केले पाहिजे, ज्यामुळे प्लॅटफॉर्मला प्रति सेकंद हजारो व्यवहारांवर प्रक्रिया करण्यास आणि जागतिक स्तरावर स्केल करण्यास सक्षम केले जाईल.

स्तर २ (l2) स्केलिंग हा गॅस खर्च, वापरकर्ता अनुभव आणि स्केलेबिलिटी मोठ्या प्रमाणात सुधारण्यासाठी एक प्राथमिक पुढाकार आहे.

स्तर २ (l2) स्केलिंगबद्दल अधिक

गॅस शुल्काचे निरीक्षण करणे

जर तुम्हाला गॅसच्या किमतींवर लक्ष ठेवायचे असेल, जेणेकरून तुम्ही तुमचे ETH कमी किमतीत पाठवू शकाल, तर तुम्ही अनेक भिन्न साधने वापरू शकता जसे की:

Etherscan (opens in a new tab) व्यवहार गॅस किंमत अंदाजक
Blockscout (opens in a new tab) ओपन सोर्स व्यवहार गॅस किंमत अंदाजक
ETH Gas Tracker (opens in a new tab) व्यवहार शुल्क कमी करण्यासाठी आणि पैसे वाचवण्यासाठी इथेरियम आणि L2 गॅसच्या किमतींचे निरीक्षण करा आणि ट्रॅक करा
Blocknative ETH Gas Estimator (opens in a new tab) गॅसचा अंदाज लावणारे क्रोम् एक्स्टेंशन जे Type 0 लेगसी व्यवहार आणि Type 2 EIP-1559 व्यवहार या दोन्हींना समर्थन देते.
Cryptoneur Gas Fees Calculator (opens in a new tab) मुख्यनेट, आर्बिट्रम् आणि पॉलिगॉन् वरील विविध प्रकारच्या व्यवहारांसाठी तुमच्या स्थानिक चलनात गॅस शुल्काची गणना करा.

Blocknative's Gas Platform (opens in a new tab) Blocknative च्या जागतिक मेमपूल डेटा प्लॅटफॉर्मद्वारे समर्थित गॅस अंदाज API
Gas Network (opens in a new tab) ऑनचेन गॅस ओरॅकल्स. 35+ चेन्ससाठी समर्थन.